فصل دوازدهم : گامهاى عملى به سوى تهذيب اخلاقى
در اين فصل به سراغ امورى مىرويم كه زمينه را براى پرورش « فضائل اخلاقى » فراهم مىسازد و گام به گام انسان را به خدا نزديكتر مىسازد ، و اين بحث اهمّيّت فوقالعادهاى در علم اخلاق دارد و از امور زيادى بحث مىكند :
گام اوّل : توبه
بسيارى از علماى اخلاق نخستين گام براى تهذيب اخلاق و سير الى اللَّه را « توبه » شمردهاند ، توبهاى كه صفحهء قلب را از آلودگيها پاك كند و تيرگيها را مبدّل به روشنايى سازد و پشت انسان را از بار سنگين گناه سبك كند ، تا براحتى بتواند طريق به سوى خدا را بپيمايد .
مرحوم « فيض كاشانى » در آغاز جلد هفتم « المحجّة البيضاء » كه در واقع آغاز گر بحثهاى اخلاقى است چنين مىگويد :
« توبه از گناه و بازگشت به سوى ستّار العيوب و علّام الغيوب آغاز راه سالكين و سرمايهء پيروزمندان و نخستين گام مريدان و كليد علاقهمندان و مطلع برگزيدگان و برگزيدهء مقرّبان است » !
سپس اشاره به اين حقيقت مىكند كه غالباً انسانها گرفتار لغزشهايى مىشوند و با