اعراب
« أَنَّى »
ظرف مكان است به معناى « أين » و دو فعل را جزم مىدهد ، همانند « أنّى تجلس أجلس » . و نيز به معناى « من أين » مىآيد ؛ نظير
« يا مَرْيَمُ أَنَّى لَكِ هذا »
يعنى از كجا . همچنين ظرف زمان به معناى « متى » مىآيد ؛ همانند « أنّى جئت ؛ چه زمان آمدى ؟ » و نيز براى سؤال از چگونگى مىآيد ؛ همانند
« أَنَّى يُحْيِي هذِهِ اللَّهُ بَعْدَ مَوْتِها » .
« 1 »
تفسير
از پيامبر بزرگ اسلام صلّى اللّه عليه و إله دربارهء ماه حرام ، شراب ، قمار ، آنچه انفاق بكنند و يتيمان پرسيدند . پس از اين پرسشها ، از وى دربارهء حيض زنان نيز پرسيدند .
رازى گفته است : « روايت شده كه يهود و مجوس در دورى كردن از زن در هنگام حيض ، افراط مىكردند و نصارا در اين حالت با زنان نزديكى مىكردند و از حيض باك نداشتند و اهل جاهليت ، هنگامى كه زن حيض مىشد ، همانند يهود و مجوس ، نه به همراه وى مىخوردند و نه مىآشاميدند و نه روى يك فرش مىنشستند و حتّى در يك خانه با او سكونت نمىكردند » .
وَ يَسْئَلُونَكَ عَنِ الْمَحِيضِ قُلْ هُوَ أَذىً فَاعْتَزِلُوا النِّساءَ فِي الْمَحِيضِ .
« الْمَحِيضِ »
اسم مكان و محلّ حيض است و مراد از آن در اينجا حيض است ، از باب اطلاق محل بر حالّ . سؤال دربارهء آميزش با زنان در زمان حيض ، مىباشد و خداوند به پيامبرش دستور داده است كه به پرسشكنندگان پاسخ دهد تا در ايّام حيض از زنان كنارهگيرى كنند ، بدين معنا كه در زمان حيض با آنان آميزش نكنند . ازاينرو ، در حديث آمده است : « هركارى را [ با زنان ] انجام دهيد ، جز آميزش » . اين سخن خدا :
« هُوَ أَذىً » ،
علّت حكم است . واژهء
« أَذىً »
در لغت ، هرچيزى است كه انسان از آن بدش مىآيد و مراد از آن در اينجا ضرر است ، از لحاظ آلودگى و نجاست .
هامش
( 1 ) . بقره ( 2 ) آيهء 259 .