البته ، اين امر به يهود اختصاص ندارد ؛ زيرا بسيارى از مردم صرفا براى اينكه حق با منافع و خواستههايشان سازگار نيست ، آن را انكار مىكنند ؛ چراكه انسان با الهام گرفتن از عاطفه و منافع خود حركت مىكند ، نه با الهام گرفتن از دين و عقل خود . امير مؤمنان عليه السّلام مىفرمايد : « أكثر مصارع العقول تحت بروق المطامع ؛ بيشترين سقوط عقلها در زير درخشش طمعهاست » . فَاعْفُوا وَ اصْفَحُوا حَتَّى يَأْتِيَ اللَّهُ بِأَمْرِهِ ؛ يعنى اكنون از آنان گذشت كنيد و آنها را تنبيه و مجازات نكنيد ، تا خداوند در اينباره به شما دستور دهد ؛ زيرا هركارى بايد در زمان خود انجام شود . در بسيارى از تفاسير آمده است : خداوند به مسلمانان دستور داد كه از آنها گذشت كنند تا اينكه آيهء « قاتِلُوا الَّذِينَ لا يُؤْمِنُونَ بِاللَّهِ وَ لا بِالْيَوْمِ الْآخِرِ » « 1 » و نيز ديگر آيات جنگ نازل شد . رازى مىگويد : امام محمّد باقر عليه السّلام فرمود : خدا به پيامبرش دستور جنگ نداد تا اينكه جبرئيل اين آيه را آورد : « أُذِنَ لِلَّذِينَ يُقاتَلُونَ بِأَنَّهُمْ ظُلِمُوا وَ إِنَّ اللَّهَ عَلى نَصْرِهِمْ لَقَدِيرٌ » « 2 » و شمشير را به گردن او آويخت .
مخالفت با حق
تمام كارهاى زشت همچون كفر و الحاد ، فسق و گناه ، بىحرمتى و تباهى ، سركشى و ستم ، جنگها و دشمنىها ، تهىدستى و سختى و بيمارىهايى كه در زندگى وجود دارند ، همگى سرانجام يك سبب دارند و آن عبارت است از : مخالفت باحق . اگر عدالت و انصاف در جامعه پياده شود ، نه تنها قاضى بلكه تمام مردم راحت و آسوده و خوشبخت مىشوند و آيهء « فَما ذا بَعْدَ الْحَقِّ إِلَّا الضَّلالُ » « 3 » اشاره به همين حقيقت دارد . البته ، حق در هيچ زمانى بدون ياور نيست ؛ ولى ياوران آن اندكند و اگر حق بهسان باطل ، ياورانى زياد مىداشت ، جهان پر از آسايش و امنيّت مىشد و حتّى اگر هر