ندهد ، و به هر اندازه از احتجاب ، رهبت از حق تعالى تبديل شود به خوفها و رهبتهاى ديگر ؛ كه جامع همه ، آن است كه خوف :
يا از شهود عظمت و جلال حاصل آيد به حسب تجلّيات افعالى ، تا آخرين مراتب كه تجليات صفاتى است .
و اينكه آخرين مراتب را تجليات صفاتى دانستيم ؛ زيرا كه تجليات ذاتى ، مقام فناء رهبت و ازاله خوف است ، و
أَلا إِنَّ أَوْلِياءَ اللَّهِ لا خَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَ لا هُمْ يَحْزَنُونَ
« 1 » نيز شايد اولياء مطلق را گويد كه به فناء كلّى نائل شدند و انقطاع از خود و همه مراتب خوف پيدا كردند .
و يا در حال احتجاب ، خوف حاصل شود ، و هر خوفى كه در اين مقام حاصل آيد ، از تصرّفات نفس و ابليس است كه عين جرئت بر حق است ؛ زيرا كه خوف از غير حق براى غير حق ، حق نخواهد بود .
و از اينجا خوفهاى حاصل براى انبياء كُمَّل و اولياء بزرگ را كه پس از حال صحو براى آنها حاصل شود ، با خوف ديگران كه محتجبين هستند ، مىتوان فرق روشن گذاشت ، و فرق رهبت و رغبتِ آنان با ديگران ، واضح شود .
هامش
( 1 ) - « آگاه باشيد كه بر دوستان خدا بيمى نيست ، و ايشان غمگين نمىشوند » . ( يونس ( 10 ) : 62 )