ونتيجهء آرامش و اطمينان قلب همان است كه در سورهء فجر آمده است : « « يَا أَيَّتُهَا النَّفْسُ الْمُطْمَئِنَّةُ * ارْجِعِى إِلَى رَبِّكِ رَاضِيَةً مَّرْضِيَّةً * فَادْخُلِى فِى عِبَادِى * وَادْخُلِى جَنَّتِي » » . « 1 »
براى ذكر خداوند حدّى نيست .
امام صادق عليه السلام مىفرمايد : «
مَا مِنْ شَيْءٍ إلّاوَلَهُ حَدٌّ يَنتَهي إلَيْهِ إلّاالذِّكْرُ فَلَيْسَ لَهُ حَدٌّ يَنْتَهي إلَيْهِ
؛ براى هر چيزى حدّى است كه منتهى به آن مىشود جز ذكر خدا كه براى آن حدّى نيست » سپس افزود : خداوند فرايضى را واجب كرده و هركه آن را بجا آورد ، همان حد و انتهاى آن است ؛ ماه رمضان را هر كس روزه بگيرد حدش انجام گرديده و حج نيز همينطور ، جز ذكر خدا كه خداوند به كم آن راضى نيست و براى آن حدّى قائل نشده ، سپس به عنوان شاهد اين آيه را خواند كه « يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا اذْكُرُوا اللَّهَ ذِكْراً كَثِيراً » . « 2 »
و امام عليه السلام در توضيح اين روايت مىفرمايد : پدرم امام باقر عليه السلام فراوان ذكر خدا مىكرد ، با او راه مىرفتيم ذكر خدا مىگفت ، به هنگام غذا خوردن به ذكر خدا مشغول بود ، هنگامى كه با مردم سخن مىگفت از ذكر خدا غافل نمىشد و ما را به ذكر خدا فرمان مىداد ، در پايان فرمود : خانهاى كه قرآن در آن تلاوت شود و ذكر خدا در آن گفته شود ، بركتش زياد خواهد شد و فرشتگان در آن حضور مىيابند و شيطانها از آن فرار مىكنند ؛ براى اهل آسمان مىدرخشد همانگونه كه ستاره براى اهل زمين درخشان است ، امّا خانهاى كه در آن تلاوت قرآن و ذكر خدا نيست ، بركاتش كم و فرشتگان از آن فرار مىكنند ؛ و شيطانها در آن حضور دائم دارند . « 3 »
هامش
( 1 ) فجر ، آيهء 27 - 30 .
( 2 ) احزاب ، آيهء 41 .
( 3 ) اصول كافى ، ج 2 ، كتاب الدعاء « باب ذكر اللَّه عزوجل » .