شرح و تفسير حرص چرا ؟
امام عليه السلام در اين گفتار حكيمانه براى پيشگيرى از حرص حريصان مىفرمايد :
« اى فرزند آدم ! غم و اندوهِ روزى كه نيامده را بر آن روز كه در آن هستى تحميل مكن ، چراكه اگر آن روز ، از عمرت باشد خداوند روزىِ تو را در آن روز مىرساند . ( و اگر نباشد ، اندوه چرا ؟ ) » ؛
( يَابْنَ آدَمَ ، لَاتَحْمِلْ هَمَّ يَوْمِكَ الَّذِي لَمْ يَأْتِكَ عَلَى يَوْمِكَ الَّذِي قَدْ أَتَاكَ ، فَإِنَّهُ إِنْ يَكُ مِنْ عُمُرِك يَأْتِ اللَّهُ فِيهِ بِرِزْقِكَ )
. شك نيست كه منظور امام عليه السلام از اين كلام ، نفى آيندهنگرى و تدبير در امور زندگى به خصوص در سطح جامعهء اسلامى نيست ، زيرا هر كسى بايد به آيندهء همسر و فرزندانش و زمامداران اسلامى به آيندهء مسلمانان حساس باشند .
در حالات سلمان فارسى كه آگاهى كامل از تعليمات اسلام داشت ، آمده است : هنگامى كه سهم خود را از بيتالمال مىگرفت ، قوت سال خود را از آن مىخريد و نگهدارى مىكرد .
در حديث ديگرى آمده است كه وى فلسفهء اين كار را چنين بيان مىكرد :
« إِنَّ النَّفْسَ قَدْ تَلْتَاثُ عَلَى صَاحِبِهَا إِذَا لَمْ يَكُنْ لَهَا مِنَ الْعَيْشِ مَا تَعْتَمِدُ عَلَيْهِ فَإِذَا هِيَ أَحْرَزَتْ مَعِيشَتَهَا اطْمَأَنَّتْ ؛
نفس آدمى هنگامى كه آيندهء خود را تأمين نبيند دلچركين مىشود ولى زمانى كه معيشت خود را تأمين كرد اطمينان پيدا مىكند » . « 1 »
هامش
( 1 ) . كافى ، ج 5 ، ص 89 ، ح 3