و معتقد بود اگر آنها مردان شجاع و اهل كارزار بودند هرگز معاويه و شاميان نمىتوانستند كشور اسلام را به دو پاره تقسيم كنند و حكومتى خودكامه و به سبك سلاطين جور در منطقهء خود به وجود آورند ؛ حكومتى كه بعدها نيز سرچشمهء انواع مفاسد و مظالم در كشور اسلام شد و چهرهء تاريخ اسلام را مشوه ساخت و آثار پيامبر اسلام صلى الله عليه و آله را در مناطق مختلفى كمرنگ يا بىرنگ نمود و چقدر دردناك است براى فرماندهى كه از هر نظر آمادهء دفع دشمن باشد ، هم برنامه داشته باشد و هم تدبير و هم قوت و قدرت ؛ ولى نفرات او با وى هماهنگ نگردند تا آنجا كه افراد ناآگاه گمان برند اشكال در فرمانده و حاكمان است .
سوز دل اميرمؤمنان على عليه السلام را از اين وضعيت ، در خطبهها و نامهها و كلمات قصار آن حضرت به خوبى مشاهده مىكنيم .
* * *
پيام امام امير المومنين ( ع ) ( فارسى ) — صفحة 224
مساهمون: الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
ص٢٢٤