اجماع شده است ( در صورتى كه حرمت شامل تمام اين اقسام شود ) .
در اينجا نكتهء ديگرى است و آن اينكه اگر بدانيم بعضى از اينگونه قسمها سبب تعجيل عقوبت مىشود و ممكن است به زندگى فرد پايان دهد آيا جايز است او را به چنين سوگندى قسم دهيم ، هرچند باعث مرگ او شود ؟
ظاهر كلام امام اميرالمؤمنين عليه السلام كه در بالا آمد اين است كه هر ظالمى را مىتوان چنين سوگندى داد . ( و هرچه باشد از ناحيهء خود اوست ) ولى تعبير بعضى از فقها اين است كه تنها مهدور الدم را مىتوان چنين سوگند داد « 1 » و از آنجا كه تعجيل عقوبت مرگ ، هميشه حاصل نيست بلكه ممكن است عقوبتهاى ديگرى در كار باشد حكم به تحريم چنين سوگندى دربارهء غير مهدورالدم ، خالى از اشكال نيست و اگر يقين به هلاكت باشد اجراى آن در غير مهدورالدم اشكال دارد و كلام حضرت عليه السلام را در اين صورت مىتوان بر ظالمان مهدورالدم حمل كرد .
توضيح بيشتر در اين زمينه را بايد در كتب فقهى بررسى كرد .
* * *
هامش
( 1 ) . جواهر الكلام ، ج 35 ، ص 345