شرح و تفسير علم و ادب و تفكر
امام در اين بخش از كلمات قصار اشاره به سه نكتهء مهم مىكند نخست مىفرمايد : « علم و دانش ميراث گرانبهايى است » ؛
( الْعِلْمُ وِرَاثَةٌ كَرِيمَةٌ )
. اشاره به اينكه گرانبهاترين ميراثى كه انسان از خود به يادگار مىگذارد علم و دانش است و به ارث گذاشتن مواهب مادى افتخارى است . اين سخن شبيه روايتى است كه از رسول خدا صلى الله عليه و آله نقل شده كه مىفرمايد :
« إِنَّ الْعُلَمَاءَ وَرَثَةُ الْأَنْبِيَاءِ إِنَّ الْأَنْبِيَاءَ لَمْ يُوَرِّثُوا دِينَاراً وَلَا دِرْهَماً وَلَكِنْ وَرَّثُوا الْعِلْمَ فَمَنْ أَخَذَ مِنْهُ أَخَذَ بِحَظٍّ وَافِرٍ ؛
دانشمندان وارثان انبيا هستند چرا كه انبيا دينار و درهمى از خود به يادگار نگذاشتند ، بلكه علم و دانش به ارث گذاشتند پس هر كس از آن بهرهاى بگيرد بهرهء فراوانى برده است » . « 1 »
نيز شبيه آن چيزى است كه در حكمت 147 خواهد آمد .
بعضى از شارحان ارث را در اينجا طور ديگرى تفسير كردهاند و گفتهاند :
ارث درآمدى است كه بى زحمت حاصل مىآيد دانشى را نيز كه انسان از استاد فرا مىگيرد شبيه ارث است ؛ ولى تفسير اول مناسبتر به نظر مىرسد .
در دومين جمله مىفرمايد : « آداب ( انسانى ) ، لباس زيبا و كهنگىناپذير است » ؛
( وَالْآدَابُ حُلَلٌ مُجَدَّدَةٌ )
.
هامش
( 1 ) . كافى ، ج 1 ، ص 34 ، ح 1 .