تخطي إلى المحتوى الرئيسي

پيام امام امير المومنين ( ع ) ( فارسى ) — صفحة 507

مساهمون:

ص٥٠٧

شرح و تفسير خطرات ترك « نمىدانم »

امام عليه السلام در اين گفتار حكيمانه سخنى را كه در حكمت 82 آمده بود به صورت جالب ديگرى بيان مىكند و مىفرمايد : « كسى كه جملهء « نمىدانم » را ترك كند مواضع آسيب‌پذير خود را در معرض ضربه‌هاى خطرناك ( مخالفان ) قرار داده است » ؛ ( مَنْ تَرَكَ قَوْلَ « لَا أَدْرِي » أُصِيبَتْ مَقَاتِلُهُ ) . اشاره به اين‌كه با اين كار خود را به هلاكت مىافكند و اين هلاكت ممكن است جنبهء دنيوى داشته باشد در آنجا كه سخنان نسنجيده و خطرآفرين است و يا جنبهء اخروى ، در آنجا كه سخنانش لطمه به حيثيت و آبروى اشخاص وارد مىكند يا مردم را به گمراهى مىكشاند . « مقاتل » جمع « مقتل » است . ارباب لغت آن را به مواضعى از بدن كه اگر ضربه بر آن وارد شود حيات انسان به مخاطره مىافتد تفسير كرده‌اند ؛ مانند سر و سينه و امثال آن . ابن ابىالحديد در شرح اين سخن حكيمانه داستان جالبى از بوذرجمهر نقل مىكند كه زنى نزد او آمد و از مسأله‌اى سؤال كرد . بوذرجمهر گفت : نمىدانم . زن عصبانى شد . گفت : پادشاه هر سال آلاف و الوفى به تو مىدهد كه بگويى نمىدانم ؟ بوذرجمهر گفت : آنچه را به من مىدهد در برابر چيزهايى است كه مىدانم و اگر مىخواست در برابر آنچه نمىدانم چيزى به من بدهد تمام