تخطي إلى المحتوى الرئيسي

پيام امام امير المومنين ( ع ) ( فارسى ) — صفحة 499

مساهمون:

ص٤٩٩

شرح و تفسير دوگانگى و غلوّ

گرچه مدح و ثناى افراد به سبب كارهاى خوبى كه انجام داده‌اند باعث تشويق آنها مىشود ؛ ولى به يقين افراط در مدح و ثنا افزون بر اينكه دروغ و گناه كبيره‌اى محسوب مىشود سبب اغفال طرف مقابل مىگردد و او را از كوشش و تلاش براى رسيدن به مقامات بالاتر باز مىدارد و آثار غرور و خودبرتربينى در او آشكار مىگردد . به همين دليل ، امام در برابر كسى كه در ستايش او مبالغه مىكرد ولى در دل او را متهم مىدانست فرمود : « من كمتر از آن هستم كه تو مىگويى و بالاتر از آنم كه در دل دارى » ؛ ( قال عليه السلام : لِرَجُلٍ أَفْرَطَ فِي الثَّنَاءِ عَلَيْهِ ، وَكَانَ لَهُ مُتَّهِماً : أَنَا دُونَ مَا تَقُولُ ، وَفَوْقَ مَا فِي نَفْسِكَ ) . ممكن است آن شخص در مورد امام غلو كرده باشد و امام با اين سخن مىخواهد جلوى غلو او را بگيرد ؛ ولى اين احتمال نيز داده شده است كه چه بسا او تنها بخشى از صفات واقعى امام را برشمرده ولى امام متواضعانه چنين سخنى را مىگويد . در هر حال جملهء ذيل اين سخن كه مىفرمايد « برتر از آنم كه در دل دارى » در واقع كرامتى است از سوى امام عليه السلام كه باطن و درون مخاطب خود را مىخواند و مىداند او منافقانه تعريف و تمجيد مىكند و در دلش حتى صفات واقعى امام عليه السلام را نيز قبول ندارد .