سپس افزود :
« وَخَيْرُ النَّاسِ فِيَّ حَالًا النَّمَطُ الْأَوْسَطُ فَالْزَمُوهُ ؛
بهترين مردم دربارهء من گروه ميانهرو هستند از آنان جدا نشويد » .
در بحارالانوار نيز آمده است كه امير مؤمنان على عليه السلام فرمود :
« أَلَا إِنَّ خَيْرَ شِيعَتِي النَّمَطُ الْأَوْسَطُ إِلَيْهِمْ يَرْجِعُ الْغَالِي وَبِهِمْ يَلْحَقُ التَّالِي ؛
بهترين شيعيان من گروه ميانهرو هستند ، غلو كننده بايد به سوى آنان باز گردد و كوتاهى كنندهء عقب افتاده بايد ( شتاب كند و ) به آنها ملحق شود » . « 1 »
با دقت به جوامع بشرى مىبينيم كه غالب نابسامانىها بر سر افراط و تفريطهاست كه زاييدهء جهل و نادانى است ؛ گاه آنچنان در مسائل اقتصادى قائل به آزادى مىشوند كه فرآيند آن نظام سرمايهدارى ظالم است و گاه چنان سلب آزادى مىكنند كه نتيجهء آن نظام كمونيسم و گرفتارىهاى آن است ، مهم يافتن خط اعتدال و ثابت ماندن بر آن است .
در حديثى از پيغمبر اكرم صلى الله عليه و آله مىخوانيم كه در روز قيامت حاكمى ( از حاكمان مسلمين ) را مىآورند كه بيش از آنچه خداوند دستور داده عمل كرده ، خداوند به او مىگويد : بندهء من چرا بيش از آنچه بايد تازيانه بزنى زدى ؟ عرض مىكند : من براى غضب تو غضبناك شدم . به او گفته مىشود : آيا سزاوار است غضب تو شديدتر از غضب من باشد ؟ سپس حاكم ديگرى را مىآورند كه كوتاهى كرده خداوند به او مىفرمايد : چرا در برابر آنچه به تو امر كرده بودم كوتاهى كردى ؟
عرض مىكند : پروردگارا من به او رحم كردم ؟ به او گفته مىشود : آيا رحمت تو از رحمت من وسيعتر است ؟ سپس هر دو را به سوى دوزخ مىبرند . « 2 »
* * *
هامش
( 1 ) . بحارالانوار ، ج 6 ، ص 178 ، ح 7 .
( 2 ) . شرح نهجالبلاغهء علامه شوشترى ، ج 8 ، ص 247 .