سوى هيچ آب و غذايى نمىبرد به گمان اينكه همهء آنها آلوده است ، در هيچ مهمانى شركت نمىكند ، هيچ هديهاى را نمىپذيرد و بايد تنها خودش غذاى خويش را تهيه كند و گاه در جهت مخالف قرار مىگيرد و فرقى ميان آلوده و غير آلوده ، بيمار مسرى و غير بيمار نمىگذارد .
بعضى از شارحان ، اين مطلب را با موضوع عدالت در مسائل اخلاقى پيوند زده و گفتهاند : هميشه فضايل اخلاقى حد وسط در ميان دو دسته از رذايل است :
شجاعت حد اعتدالى است كه در ميان صفت تهور ( بىباكى ) و جبن ( ترس و بزدلى ) قرار گرفته است . عالم به سراغ حد وسط و جاهل يا در طرف افراط قرار مىگيرد و يا در جانب تفريط و همچنين سخاوت حد اعتدال ميان بخل و اسراف است همانگونه كه قرآن مجيد خطاب به پيغمبر اكرم صلى الله عليه و آله مىفرمايد :
« « وَلا تَجْعَلْ يَدَكَ مَغْلُولَةً إِلى عُنُقِكَ وَلا تَبْسُطْها كُلَّ الْبَسْطِ فَتَقْعُدَ مَلُوماً مَحْسُوراً » ؛ هرگز دستت را بر گردنت زنجير مكن ( و ترك انفاق و بخشش منما ) و بيش از حد آن را مگشا تا مورد سرزنش قرار گيرى و از كار فرو مانى » . « 1 »
در مسائل مربوط به اعتقادات ، گروهى از جاهلان دربارهء عظمت على عليه السلام چنان افراط كردند كه قائل به الوهيت و خدايى او شده و گروه ديگر چنان كوتاه آمدند كه در صف ناصبان قرار گرفتند و به يقين هر دو گروه گمراهند . خط صحيح همان پذيرش ولايت به معناى امام مفترض الطاعه بودن است .
در خطبهء 127 نيز اين مطلب به صورت شفاف و روشن آمده است :
« وَسَيَهْلِكُ فِيَّ صِنْفَانِ مُحِبٌّ مُفْرِطٌ يَذْهَبُ بِهِ الْحُبُّ إِلَى غَيْرِ الْحَقِّ وَمُبْغِضٌ مُفْرِطٌ يَذْهَبُ بِهِ الْبُغْضُ إِلَى غَيْرِ الْحَقِّ ؛
به زودى دو گروه در مورد من هلاك و گمراه مىشوند :
دوست افراطى كه محبتش او را به غير حق ( غلو ) مىكشاند و دشمن افراطى كه به سبب دشمنى قدم در غير حق مىنهد ( و مرا كافر خطاب مىكند ) .
هامش
( 1 ) . اسراء ، آيهء 29 .