جالب توجّه است نويسندهء مصادر نهجالبلاغه پس از ذكر اين نامه ( نامهء عقيل ) مىنويسد : با توجّه به اينكه حملهء ضحاك در اواخر عمر على عليه السلام واقع شده و عقيل چنين نامهاى حاكى از محبّت شديد و تسليم فرمان على عليه السلام به برادرش نوشته ، پس آنچه بعضى مىگويند كه عقيل سرانجام برادرش امير مؤمنان عليه السلام را رها كرد و به معاويه پيوست ، دروغى بيش نيست .
اين نامه به چند نكته اشاره دارد :
1 . حملهء جمعى از طرفداران معاويه به اطراف كوفه و برخورد شديد سپاهيان امام عليه السلام با او كه منجر به شكست سخت آنها شد .
2 . شكايت امام عليه السلام از قريش و اينكه آنها همانگونه كه بر ضد رسول خدا صلى الله عليه و آله با يكديگر متحد شدند ، بر ضد امام عليه السلام نيز متّفق گشتند .
3 . نظر امام عليه السلام در مورد كسانى كه بيعت با آن حضرت را شكستند و به دشمن پيوستند و اينكه پيكار با آنها لازم است تا به سوى حق بازگردند .
4 . يادآورى اين نكته كه اقبال و ادبار افراد در روح او اثر نمىگذارد و همچنان محكم و استوار در مقابل دشمن ايستاده و خم به ابرو نمىآورد .
* * *
پيام امام امير المومنين ( ع ) ( فارسى ) — صفحة 57
مساهمون: الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
ص٥٧