تَهُزُّ « 1 » الشُّجَاعَ وَتُحَرِّضُ « 2 » النَّاكِلَ « 3 » إِنْ شَاءَ اللَّهُ ) .
به يقين مسألهء تشويق افراد لايق و پركار هميشه براى پيشرفت كارهاى اجتماعى مؤثر بوده و هست و مخصوصاً در دنياى امروز بسيار به آن اهمّيّت داده مىشود . انتخاب استاد نمونه ، صنعتگر نمونه ، كشاورز نمونه و فرماندهان نمونه و دادن لوح سپاس و جايزههاى بزرگ و عنوان كردن نام آنها در رسانهها در همين راستا صورت مىگيرد .
شايان توجّه اينكه اين تشويقها - چنانكه امام در گفتار بالا اشاره فرموده - اثر مضاعف دارد ؛ از يكسو افراد لايق را به كار وامىدارد و از سوى ديگر افراد سست و كمكار كه خود را در آن ميان سر شكسته مىبينند به فكر تغيير مسير مىاندازد .
آنگاه امام عليه السلام در ادامهء اين سخن - يعنى مسألهء تشويقها - به توضيح بيشترى در اين زمينه پرداخته مىفرمايد : « سپس بايد ارزش زحمات هر يك را به دقت بشناسى و هرگز كار خوب كسى را به ديگرى نسبت ندهى و ارزش خدمت او را كمتر از آنچه هست به حساب نياورى » ؛
( ثُمَّ اعْرِفْ لِكُلِّ امْرِئٍ مِنْهُمْ مَا أَبْلَى ، وَلَا تَضُمَّنَّ « 4 » بَلَاءَ امْرِئٍ إِلَى غَيْرِهِ ، وَلَا تُقَصِّرَنَّ بِهِ دُونَ غَايَةِ بَلَائِهِ )
امام در اين سه جمله كه هر يك به نكتهء خاصى اشاره دارد و در عين حال مكمّل يكديگر است تأكيد مىكند كه مالك كاملًا مراقب باشد و ارزش زحمات
هامش
( 1 ) . « تهزّ » از ريشهء « هزّ » بر وزن « حظّ » به معناى جنبش دادن و تحريك شديد است .
( 2 ) . « تَحرّضْ » از ريشهء « تحريض » به معناى برانگيزاندن و ترغيب كردن بر چيزى است .
( 3 ) . « النّاكِل » به معناى انسان كمكار يا ترسو و عقبنشينى كننده است ، از ريشهء « نكول » به معناى ترسيدن و عقبنشينى كردن گرفته شده است .
( 4 ) . « لاتضمّنّ » از ريشهء « تضمّن » بر وزن « تعهد » به معناى در بر داشتن و شامل شدن چيزى است و در جملهء بالا به اين اشاره دارد كه نقاط قوت كسى را براى ديگرى قرار نده و ضميمهء ديگرى مساز .