پراهمّيّت و « سنن » اشاره به واجباتى باشد كه در درجهء پس از آن قرار دارد .
از تعبير به
« وَلَا يَشْقَى إِلَّا مَعَ جُحُودِهَا »
معلوم مىشود كه راه سعادت دنيا و آخرت منحصر در همين راه است و طرق ديگر سبب گمراهى است . البته اين تعبير ادراكات عقلى و هدايتهاى آن را نفى نمىكند ، زيرا از جمله امورى كه در كتاب اللَّه بر آن تاكيد شده پيروى از عقل و خرد است كه دهها آيه از قرآن مجيد بر آن تأكيد كرده است .
در سومين دستور مىافزايد : « او را مأمور مىكند كه ( آيين ) خدا را با قلب و دست و زبان يارى كند ، چرا كه خداوند متعال يارى كسى كه او را يارى كند و عزت كسى كه او را عزيز دارد بر عهده گرفته است » ؛
( وَأَنْ يَنْصُرَ اللَّهَ سُبْحَانَهُ بِقَلْبِهِ وَيَدِهِ وَلِسَانِهِ ؛ فَإِنَّهُ ، جَلَّ اسْمُهُ ، قَدْ تَكَفَّلَ بِنَصْرِ مَنْ نَصَرَهُ ، وَإِعْزَازِ مَنْ أَعَزَّهُ ) .
تعبير به يارى كردن خداوند به قلب و يد و لسان به گفتهء بعضى از شارحان ؛ قلب اشاره به اعتقادات ، و يد اشاره به جهاد با دشمن ، و لسان اشاره به امر به معروف و نهى از منكر است ؛ ولى بعضى معتقدند قلب تنها اشاره به اعتقادات نيست ، بلكه بيزارى درونى از زشتىها و عشق و علاقه به اعمال نيك نيز جزء آن است و همچنين يد تنها اشاره به جهاد با دشمن نيست ، بلكه امر به معروف و نهى از منكر را در آنجا كه احتياج به اقدامات عملى دارد و طبعاً وظيفهء حكومت اسلامى است ، نيز شامل مىشود و لسان هرگونه آموزش و تعليم و تربيت صحيح اضافه بر امر به معروف و نهى از منكر را فرا مىگيرد .
تعبير به
« قَدْ تَكَفَّلَ بِنَصْرِ مَنْ نَصَرَهُ »
اشاره به آيات شريفهاى از قرآن است كه ناظر به اين معناست از جمله در سورهء محمّد آيهء 7 : « إِنْ تَنْصُرُوا اللَّهَ يَنْصُرْكُمْ وَيُثَبِّتْ أَقْدامَكُم » .
در چهارمين دستور مىفرمايد : « و ( نيز ) به او فرمان مىدهد كه هواى نفس
پيام امام امير المومنين ( ع ) ( فارسى ) — صفحة 367
مساهمون: الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
ص٣٦٧