عوامل زيانبار بپرهيزد و براى به دست آوردن روزى تلاش و كوشش بيشتر نمايد . ولى به طور كلى و كامل ، تنها بسته به مشيت الهى است و عواملى كه او مىداند و مقرر مىدارد و از چشم ما پوشيده و پنهان است و به تعبيرى كه امام عليه السلام فرموده : از خزاين رحمت الهى است كه جز او كسى قادر بر آن نيست .
قرآن مجيد نيز به اين موضوع در مورد درخواستهاى ابراهيم عليه السلام اشاره كرده و از قول او مىفرمايد : « الَّذِي خَلَقَنِى فَهُوَ يَهْدِينِ * وَ الَّذِي هُوَ يُطْعِمُنِي وَ يَسْقِينِ * وَ إِذا مَرِضْتُ فَهُوَ يَشْفِينِ * وَ الَّذِي يُمِيتُنِي ثُمَّ يُحْيِينِ » ؛ همان كسى كه مرا آفريد ، و پيوسته راهنماييم مىكند ، و كسى كه مرا غذا مىدهد و سيراب مىنمايد ، و هنگامى كه بيمار شوم مرا شفا مىدهد ، و كسى كه مرا مىميراند و سپس زنده مىكند » . « 1 »
روشن است كه مواهب الهى منحصر به زيادى عمر و صحت بدن و وسعت روزى نيست ؛ ولى بىشك اركان اصلى را اين سه چيز تشكيل مىدهد ، زيرا عمدهء كارهاى خير در پرتو اين سه امر انجام مىگيرد .
امام عليه السلام در بيان كليدهاى اين خزاين رحمت ، چنين مىفرمايد : « سپس خداوند كليدهاى خزاينش را با اجازهاى كه به تو دربارهء درخواست از او عطا كرده ، در دست تو قرار داده است » ؛ ( ثُمَّ جَعَلَ فِي يَدَيْكَ مَفَاتِيحَ خَزَائِنِهِ بِمَا أَذِنَ لَكَ فِيهِ مِنْ مَسْأَلَتِهِ ) .
از اين تعبير روشن مىشود كه دعا و مسئلت از پيشگاه خداوند ، اثر عميقى در نيل به خواستهها و بهرهمندى از خزاين بىپايان پروردگار دارد و نقش دعا را بيش از پيش روشن مىسازد .
البته دعا با شرايطش ، از جمله اين كه انسان آنچه در توان دارد به كار گيرد و براى آنچه از توان او خارج است متوسل به دعا گردد .
هامش
( 1 ) . شعراء ، آيهء 78 - 81 .