بخش اوّل
نحمده على ما وفّق له من الطّاعة ، و ذاد عنه من المعصية ، و نسأله لمنّته تماما ، و بحبله اعتصاما . و نشهد أنّ محمّدا عبده و رسوله ، خاض إلى رضوان اللّه كلّ غمرة ، و تجرّع فيه كلّ غصّة . و قد تلوّن له الأدنون ، و تألّب عليه الأقصون ، و خلعت إليه العرب أعنّتها ، و ضربت إلى محاربته بطون رواحلها ، حتّى أنزلت بساحته عداوتها ، من أبعد الدّار ، و أسحق المزار .
ترجمه
خداوند را جهت توفيقى كه بر اطاعتش داده و حمايتى كه در جلوگيرى از معصيتش نموده ، سپاس مىگوييم و از او مىخواهيم كه نعمتش را ( بر ما ) كامل كند و چنگ زدن به ريسمان محكمش را نصيب ما گرداند و گواهى مىدهيم كه محمّد صلّى اللّه عليه و إله بنده و فرستادهء اوست ، همان كسى كه در راه رضاى خدا در درياى مشكلات غوطهور شد و جام هر مصيبتى را جرعه جرعه نوشيد . نزديكانش ناپايدار ، و بيگانگان در دشمنىاش مصمّم بودند . عرب براى نبرد با او زمام مركبها را رها ساخت و با شتاب به سوى او راند تا از دورترين نقطه و دورافتادهترين خانه ، عداوت خويش را در برابر او ظاهر ساختند .
شرح و تفسير مشكلات عظيم رسالت
امام عليه السّلام اين خطبه را ، مانند بسيارى از خطبههاى ديگر ، با حمد و ثناى الهى و شهادت بر رسالت پيامبر اكرم صلّى اللّه عليه و إله آغاز مىكند و در اينجا حمد و ثنا را با تقاضا و دعا