« صعود » است . يعنى چنان به نظر مىرسد كه يك ستاره ، يا يك مجموعه به طرف بالا حركت مىكند كه نامش صعود است و گاه به پايين حركت مىكند ، كه نامش هبوط است . روشنترين مثال آن خورشيد است كه از اوّل زمستان شروع به اوجگيرى در مدار خود مىكند و هر روز در محل بالاترى در آسمان ديده مىشود تا اوّل تابستان كه به نهايت اوج خود مىرسد و كاملا در آسمان ، بالا ديده مىشود و گاه درست بالاى سر ، و سپس از آغاز تابستان هبوط آن شروع مىشود و در اوّل زمستان به پايينترين نقطه در افق مىرسد ( البته اين تغييرات در حقيقت مربوط به خورشيد نيست بلكه مربوط به تغيير وضع زمين در حركت مدارى خود به دور خورشيد و انحراف محور زمين نسبت به سطح مدار ، به مقدار 23 درجه مىباشد ) .
اين تعبيرات نشان مىدهد كه امام عليه السّلام دقيقا به مسائل فلكى احاطه داشته و در اشارات پر معنايى بسيارى از مطالب را بيان فرموده است .
سعد و نحس ستارگان
3 - در مورد سعد و نحس ستارگان كه در فراز بالا آمده است اگر بخواهيم به ظاهر ابتدايى آن بنگريم اشاره به اعتقادى است كه جمعى از منجّمان قديم دربارهء ستارگان داشتند ؛ بعضى از آنها را نحس مىدانستند و طلوع يا تغيير حالات آنها را سبب حوادث بدى در زندگى عمومى مردم و يا زندگى خصوصى بعضى از افراد مىپنداشتند ( چون براى هر انسانى ستارهاى قائل بودند ) و به عكس ، طلوع يا تغيير حالات بعضى ديگر را نشانهء بروز سعادت و خوشبختى براى جامعهء انسانى و يا افراد خاصّى تصور مىكردند ؛ در حالى كه مىدانيم اسلام تأثير ستارگان را در سرنوشت انسانها نفى مىكند و آن را نوعى شرك مىشمرد .
در خطبهء 79 كه در جلد سوم شرح آن گذشت خوانديم كه امير مؤمنان على عليه السّلام