خطبهء 103 « 1 » و من خطبة له عليه السّلام فى التزهيد فى الدنيا
امام عليه السّلام اين خطبه را دربارهء زهد در دنيا ايراد فرموده است .
خطبه در يك نگاه
همان گونه كه از تعبيرات مرحوم « سيّد رضى » ( منها و منها ) استفاده مىشود ؛ آن بزرگوار تمام اين خطبه را در اينجا نياورده ؛ بلكه گزيدههايى از آن را كه درخشش بيشترى داشته ، در اينجا آورده است ، و در مجموع چنين به نظر مىرسد كه اين خطبه اهداف متعدّدى را دنبال مىكند : نخست ، تشويق به زهد و پارسايى و ترك دنيا پرستى ، و سپس ، مسألهء تفكّر و عبرت گرفتن و بينايى در امور ؛ و بعد از آن ، عالم واقعى را معرّفى مىكند و رهروان راه حقّ را از منحرفان - از طريق بيان اوصاف - جدا مىسازد ؛ و در بخش آخر اين خطبه ، مشكلات عظيم مؤمنان را در آخر الزّمان و
هامش
( 1 ) سند خطبه : آنچه مرحوم « سيّد رضى » در اين خطبه آورده ، بخشهايى است كه از يك خطبهء مشروحتر گرفته شده است ؛ لذا تعبير به « منها » و « منها » مىكند و به گفتهء محقّقان ، قسمتهاى مختلف اين خطبه ، در كتب زيادى كه قبل از نهج البلاغه نگاشته شده به طور پراكنده ديده مىشود ؛ مانند : « روضهء كافى » ، « تحف العقول » ، « اصول كافى » « عيون الاخبار ابن قتبه » و « كتاب الفتن نعيم بن حمّاد خزاعى » متوفّاى سال 228 .
( مصادر نهج البلاغه ، جلد 2 ، صفحهء 206 ) .