ايمانشان افزوده شود ، لشكريان آسمان و زمين از آن خداست و خداوند دانا و حكيم است » . « 1 » همين سكينه و آرامش بود ، كه در جنگهاى اسلامى عامل پيروزى مسلمين بر دشمنان گرديد ، در لحظات بسيار سخت و طوفانى مانند زمانى كه پيغمبر اكرم صلّى اللّه عليه و آله در غار « ثور » بود و دشمن خونخوار در جستجوى آن حضرت ، به در غار رسيده بود ، باز همين سكينه و آرامش به يارى او شتافت ! در سومين دستور مىفرمايد : « دندانها را بر هم بفشاريد ! كه مقاومت جمجمهها را در برابر ضربات دشمن بيشتر مىكند » ( و عضّوا على النّواجذ ، فإنّه انبى « 2 » للسّيوف عن الهام « 3 » ) .
« نواجذ » جمع « ناجذ » گاه به معناى همهء دندانها تفسير شده و گاه به معناى دندانهاى آسيا - كه بعد از « انياب » واقع شده - و گاه آن را به معناى خصوص دندان عقل ، تفسير كردهاند ، در اينجا مناسب معناى اوّل است يعنى : همهء دندانها را بر هم بفشاريد ! گفته مىشود ، اين كار دو فايدهء مهم دارد ، نخست اينكه : ترس و وحشت را از بين مىبرد ، به همين دليل انسان هنگامى كه از ترس مىلرزد ، بطور ناخود آگاه دندانها را به هم فشار مىآورد ، تا لرزهء آنها ساكت شود . و ديگر اينكه : عضلات و استخوانهاى سر را محكم نگاه مىدارد ، تا در برابر ضربات دشمن آسيب كمترى ببيند .
هامش
( 1 ) سورهء فتح ، آيهء 4 .
( 2 ) « أنبى » از مادّهء « نبو » ( بر وزن نبض ) به معناى ارتفاع چيزى نيست به چيز ديگر و دور شدن از آن است ، به همين دليل ، هنگامى كه شمشيرها كارگر نشود اين واژه در مورد آن به كار مىرود ، گويى از آن دور مىشود و فاصله مىگيرد .
( 3 ) « هام » جمع « هامه » به معناى « سر هر موجود ذى روحى » است و گاه اين واژه به همين معنا به طور مطلق به كار رفته است .