بخش اوّل
و أشهد أن لا إله إلّا اللّه وحده لا شريك له : الأوّل لا شيء قبله ، و الآخر لا غاية له ، لا تقع الأوهام له على صفة ، و لا تعقد القلوب منه على كيفيّة ، و لا تناله التّجزئة و التّبعيض ، و لا تحيط به الأبصار و القلوب .
ترجمه
گواهى مىدهم كه معبودى جز ذات پاك او نيست . يگانه است و همتايى ندارد .
سرآغازى است كه پيش از او چيزى نبوده و آخرى است كه پايانى ندارد . انديشههاى دور پرواز ، كنه صفاتش را درك نكنند و عقلها به چگونگى ذاتش پى نبرند ، تجزيه و تبعيض در او راه ندارد و چشمها و انديشهها به او احاطه نمىيابد ( چشمها او را نمىبيند و عقلها به كنه ذاتش نمىرسد ) .
شرح و تفسير
در طريق معرفت خداوند
علماى عقايد ، صفات ذات خدا را به دو بخش تقسيم مىكنند : صفات جمال و صفات جلال . « صفات جمال » به صفاتى مىگويند كه جنبه اثباتى دارد ، مانند : علم و قدرت ، و « صفات جلال » را به صفاتى مىگويند كه جنبه نفى دارد ، مانند : نداشتن شريك و شبيه ، و چون از هشت وصفى كه در بخش اوّل اين خطبه آمده است ، بعضى جنبه اثباتى دارد و بعضى جنبهء نفى ، معلوم مىشود آنچه در عنوان اين خطبه ، به