جالب اينكه اصحاب روى امتياز مرد بودن تكيه كردند و پيامبر صلّى اللّه عليه و آله نه تنها آن را امتياز نشمرد ، بلكه خواهرش را به خاطر ارزشهاى الهى انسانى بر او مقدّم شمرد .
داستان « نسيبه » و شجاعت او در ميدان « احد » كه بدون توجّه به خطرات براى رزمندگان لشكر اسلام ، آب مىآورد و حتّى هنگامى كه به او حمله كردند ، دفاع جانانهاى در برابر لشكر نمود تا آنجا كه سيزده زخم بر تن او وارد شد و سرانجام در « يمامه » در جنگ با « مسيلمه » شهيد گشت ، معروف است . در حديث آمده است كه پيامبر صلّى اللّه عليه و آله در روز « احد » دربارهء او فرمود :
« لمقام نسيبة بنت كعب اليوم خير من مقام فلان و فلان
، مقام اين زن ، امروز از مقام فلان و فلان ( بعضى از افراد سرشناس لشكر ) برتر است » « 1 » .
داستان « شطيطهء نيشابورى » معروف است ، آن هنگام كه « محمّد بن على نيشابورى » اموال فراوان و هدايايى براى امام موسى بن جعفر عليه السّلام از سوى مردم نيشابور با خود خدمت آن حضرت آورد ، امام عليه السّلام از ميان 30 هزار دينار و 50 هزار درهم و قطعهاى لباس ، تنها يك درهم و قطعه پارچهاى را كه متعلّق به زن با ايمانى به نام « شطيطه » بود ، پذيرفت و بقيه را بازپس فرستاد ! « 2 » از اين حديث به خوبى روشن مىشود كه ارزش انسانى بين زن و مرد تفاوتى ندارد . از اين رو ، گاهى زنان در اين امر بر مردان پيشى مىگيرند .
امّا در بعد علمى و فرهنگى :
در اين قسمت نيز ، فرقى ميان زن و مرد وجود ندارد ، يعنى راه فراگيرى علم و دانش به روى هر دو ، يكسان باز است و حديث معروف
« طلب العلم فريضة على كلّ مسلم و مسلمة »
« 3 » دليل اين مدّعاست ( حتّى اگر كلمه « مسلمه » نيز جزء حديث
هامش
( 1 ) سفينة البحار ، مادّهء « نسب » .
( 2 ) بحار الانوار ، جلد 48 ، صفحهء 73 .
( 3 ) روايت
« طلب العلم فريضة على كلّ مسلم و مسلمة »
را « مرحوم علّامهء مجلسى » در « بحار الانوار » از كتاب « عوالى اللئالى » از پيامبر اكرم صلّى اللّه عليه و آله نقل كرده است و همچنين در « ميزان الحكمة » از كتاب « مجموعهء ورّام » نقل شده است .