خود را براى ظلم و فساد آماده ساخته و دين خود را تباه كردهاند . هدفشان آن است كه چيزى از متاع دنيا را به چنگ آورند يا فرماندهى بر گروهى را براى خود فراهم سازند يا بر منبرى صعود كنند ( و لباس پيشوايى مردم را بر تن كنند و براى آنها ، خطبههاى دروغين بخوانند ) . چه بد تجارتى است كه تو ( اى انسان فاسد و طغيانگر ) براى خود فراهم ساختهاى : دنيا را بهاى خويشتن مىبينى و آن را با پاداشهايى كه نزد خدا است معاوضه مىكنى ! گروه ديگرى از مردم ، كسانى هستند كه دنيا را با كارهاى آخرت طلب مىكنند ، نه اين كه آخرت را با عمل دنيا طلب كنند . ( آنها با ريا كارى دين خود را به دنيا مىفروشند و آنچه را نتوانستند با ظلم و زور به دست آورند ، با تزوير مىطلبند و براى وصول به اين هدف ) ، خود را متواضع جلوه مىدهند . گامها را كوتاه بر مىدارند و دامن خود را ( ظاهرا از آلودگى به دنيا ) جمع مىكنند و خويشتن را به زيور امانتداران مىآرايند ( و در يك جمله ) پوشش خدايى را وسيلهء معصيت قرار مىدهند .
گروه ديگر كسانى هستند كه حقارت و ناتوانى و نداشتن وسيلهء كافى ، آنان را از رسيدن به جاه و مقام باز داشته و دستشان را از همه جا كوتاه كرده است ، ( در حالى كه از ديگر فاسدان و مفسدان چيزى كم ندارند ، ولى به اين حقيقت هرگز اعتراف نمىكنند ، بلكه ) خود را به زيور قناعت آراستهاند و به لباس زاهدان در آمدهاند ، در حالى كه در هيچ زمان ، نه به هنگام شب و نه روز ، در سلك پارسايان راستين نبودهاند . ( اين چهار گروه همه فاسدند و همه خطرناكند ، هر چند در چهرههاى مختلف ظاهر مىشوند ) .
شرح و تفسير
مردم چهار گروهند
در اين بخش از خطبه امام عليه السّلام تحليل دقيق و جالبى در بارهء تقسيم دنيا طلبان به