شده است ، ولى ممكن است كه اين سخن ، اشاره به جنگى باشد كه حضرت ، قبل از شهادت خود ، مردم را براى آن آماده مىساخت ، هر چند حادثه دردناك شهادت ايشان ، مانع از اقدام به آن جنگ شد .
به هر حال ، اين خطبه ، از سه بخش تشكيل شده است : بخش نخست ، به وضع عرب در عصر جاهليت و در آستانه بعثت پيغمبر اكرم اشاره مىكند و نشان مىدهد كه آنها گرفتار چه بدبختىها و مشكلات عظيمى بودند كه به بركت ظهور پيامبر اسلام ، از آن رهايى يافتند .
در بخش دوم ، به حوادث بعد از رحلت پيامبر اشاره مىكند كه چگونه حقّ مسلّم آن حضرت ، يعنى خلافت را از وى گرفتند و او را تنها گذاشتند و امام عليه السّلام ( براى حفظ اسلام و قرآن ) سكوت كرد ، در حالى كه سخت نگران و ناراحت بود .
در بخش سوم ، به داستان بيعت مشروط عمرو بن عاص با معاويه اشاره مىكند كه به آن همه صدمات جانى و مالى و اخلاقى بر مسلمانان منجر شد و در پايان خطبه ، دستور مىدهد كه براى كوتاه كردن دست آن گروه ظالم و ستمگر ، آمادهء نبرد شوند .
پيام امام امير المومنين ( ع ) ( فارسى ) — صفحة 104
مساهمون: الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
ص١٠٤