فروش اقساطى ، اقدام به پرداخت وام جهت خريد جهيزيّه مىنمايد . آيا هنگام عقد قرارداد و پرداخت وام بايد نوع كالا و مبلغ آن دقيقاً مشخّص و محرز گردد ، يا صرف بيان خريد جهيزيّه بدون ذكر نام كالا كافى است ؟
جواب : تعيين نوع كالا لازم نيست .
سؤال 1341 - برخى از بانكها وام مسكن مىدهند ولى با توجّه به اين كه وام اعطايى غالباً براى خريد خانه كفايت نمىكند ، بين مردم مرسوم شده كه در معاملهاى صورى با دوستان و خويشان ، مسكن آنها را مىخرند و وام مورد نظر را مىگيرند . آيا اين كار جايز است ؟
جواب : با توجّه به اين كه اين كار بر خلاف مقرّرات بانك مىباشد ، جايز نيست .
سؤال 1342 - شخصى به ديگرى وام مىدهد ، و هيچ گونه شرطى در رابطهء با سود مطرح نمىكند . امّا بعد از اين كه پولش را پس مىگيرد ، به شكل واضح يا تلويحاً اشاره مىكند ، كه خوب بود سودى پرداخت مىشد ، آيا در اين صورت و بدون اين كه وامدهنده عددى را معيّن نمايد ، و فقط به خاطر اين كه گله و ناراحتى خود را ابراز كرده ، وامگيرنده مجاز است مبلغى به او بدهد ؟ آيا اين پول در حكم ربا نيست ؟
جواب : با توجّه به اين كه شرطى نكردهاند ، و مطلب تنها به صورت گله مطرح شده ، و الزامى در كار نبوده ، اشكالى ندارد .
سؤال 1343 - عدّهاى از مؤمنين ( مثلًا 20 نفر ) توافق مىكنند كه در راستاى مساعدت به همديگر ، و حلّ مشكلات مالى ، به صورت سرانه هر ماه مبلغ مشخّصى را يك جا جمعآورى نموده ، و آن را به قيد قرعه در اختيار يكى از اعضا به صورت وام قرض الحسنه بگذارند ، و براى اين كه كلّيّهء اعضاء بتوانند از امتياز اخذ وام بهرهمند گردند ، مىبايست 20 ماه متوالى مبلغ مقرّر توافقى را بپردازند . در نتيجه افرادى كه موفّق به اخذ وام مىگردند مبلغ مقرّر شده را در هر ماه تحت عنوان قسط وام ، و ديگر افراد مبلغ مذكور را برابر توافق قبلى جهت جمعآورى و ارائهء وام به هر كسى كه قرعه به نام وى اصابت نمايد ، پرداخت مىكنند . در نتيجه يك نفر در
استفتاءات جديد ( فارسى ) — صفحة 500
مساهمون: الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
ص٥٠٠