مجالس لهو و فساد براى همه حرام است ، خواه انسان را از حالت طبيعى بيرون ببرد يا نبرد .
سؤال 458 - خريد ، فروش ، توزيع و تكثير نوارهاى موسيقى غير مجاز ، و عكسهاى مبتذل و مستهجن چه صورت دارد ؟ پولى كه از اين راه كسب مىشود ، چگونه است ؟
جواب : تمام اينها حرام است .
سؤال 459 - استفاده از نوارهاى تصويرى مبتذل و مستهجن توسّط زن و شوهر ، جهت تهييج قوّهء شهويّه ، بدون اين كه مفاسد ديگرى بر آن مترتّب گردد چه حكمى دارد ؟ آيا كسى كه اين گونه نوارها را به منظور فوق نگهدارى مىكند ، قابل تعزير است ؟
جواب : اشكال دارد و قابل تعزير است ؛ ولى در مرحلهء اوّل در اين گونه موارد در مقام تعزير بايد به اخطارهاى لفظى قناعت كرد .
سؤال 460 - لطفاً در مورد موسيقى به سؤالات زير پاسخ دهيد :
1 - آيا موسيقى اصالتاً موضوع حكم قرار گرفته ، يا تابع غنا مىباشد ؟
2 - آيا موضوع عرفى است ، يا حدّ خاصّ شرعى دارد ؟
3 - اگر با عرف است ، كدام عرف معيار است ؟ عرف عامّ ، يا عرف مؤمنين ، يا موسيقىدانان و آهنگسازان ، يا عرف فقها و مفتيان ؟
4 - لطفاً حدّ و حدود موسيقى مجاز غير غنايى را بيان نماييد . آيا اين حدود در مورد موسيقىهاى محلّى و سنّتى است ، يا در مورد موسيقىهاى خارجى و به خصوص كلاسيك هم موضوعيّت دارد ؟
5 - نقش طرب در تحقّق موسيقى حرام چگونه است ؟
جواب : پاسخ تمام سؤالات شما به شرح زير است : كلّيّهء صداها و آهنگهايى كه مناسب مجالس لهو و فساد است حرام ، و غير آن حلال است ، و تشخيص آن با مراجعه به اهل عرف خواهد بود . و امّا آلات و ابزار موسيقى ، آنچه مربوط به موسيقى حرام است ، يعنى غالباً با آن موسيقى حرام نواخته مىشود ، توليد و خريدوفروش و ارائهء تصوير آن در وسايل ارتباط جمعى حرام مىباشد . ولى آلات
استفتاءات جديد ( فارسى ) — صفحة 154
مساهمون: الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
ص١٥٤