ج ) آيا مىتواند براى قسمتى از جنايت طلب قصاص كرده و نسبت به بخش ديگر مصالحه كند ؟
جواب : از جواب سابق روشن شد .
سؤال 1509 - آيا ملاك در قصاص اعضا رعايت مماثلت نسبيّه است يا عرفيّه ؟ معيار هر كدام چه مىباشد ؟
جواب : معيار ، مراعات مماثلت نسبيه عرفيّه است ؛ يعنى اگر شخص چاقى به اندازه يك سانتيمتر چاقويى در بدن فردى لاغر و يا كودكى فرو كرده باشد كه به اعماق بدن او رسيده باشد ، در موقع قصاص بايد به همان نسبت چاقو به بدن شخص جانى چاق فرو رود . در مماثلت نسبى دقّت عقلى لازم نيست ؛ بلكه دقّت عرفى كافى است .
سؤال 1510 - شخصى با مراجعه به دادگاه اظهار مىدارد كه فلانى در بين عدّهاى با زدن سيلى به اين جانب موجب هتك حيثيّت اجتماعى بنده گرديده است و تقاضاى قصاص در همان جمع يا جمع مشابه را دارد ، آيا قصاص سيلى به اين صورت وجهه شرعى دارد ؟
جواب : در قصاص اين امور معتبر نيست ؛ ولى حاكم مىتواند براى هتك حيثيّت او را تعزير كند .
سؤال 1511 - در چه مواردى تداخل قصاص عضو در نفس صورت مىگيرد ؟ ملاك در تداخل به نظر حضرتعالى چيست ؟
جواب : هرگاه كسى ضربهاى به ديگرى وارد كند كه موجب جراحت يا شكستگى منتهى به مرگ شود ، فقط قصاص نفس دارد و ديه عضو در ديه نفس داخل مىشود .
سؤال 1512 - در موارد ذيل كه جرح و قتل بطور عمد يا غير عمد توسّط يك نفر صورت مىپذيرد ، آيا حسب مورد قصاص عضو در قصاص نفس ، و ديه عضو در ديه
استفتاءات جديد ( فارسى ) — صفحة 521
مساهمون: الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
ص٥٢١