گروهى از ( اين ) اعراب باديهنشين ، چيزى را كه ( در راه خدا ) انفاق مىكنند ، غرامت محسوب مىدارند ، و انتظار حوادث ناگوارى براى شما مىكشند ؛ حوادث بد ، سزاوار خودشان است ؛ و خداوند شنوا و داناست !
وَمِنَ الْأَعْرَابِ مَن يُّؤْمِنُ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ وَيَتَّخِذُ مَا يُنفِقُ قُرُبَاتٍ عِنْدَ اللَّهِ وَصَلَوَاتِ الرَّسُولِ أَلَا إِنَّهَا قُرْبَةٌ لَّهُمْ سَيُدْخِلُهُمُ اللَّهُ فِى رَحْمَتِهِ إِنَّ اللَّهَ غَفُورٌ رَّحِيمٌ
گروه ( ديگرى ) از عربهاى باديهنشين ، ايمان به خدا و روز رستاخيز دارند ؛ و آنچه را انفاق مىكنند مايهء تقرّب به خدا ، و دعاهاى پيامبر مىدانند ؛ آگاه باشيد اينها مايهء تقرّب آنها است ! خداوند به زودى آنان را در رحمت خود وارد خواهد ساخت ؛ به يقين خداوند آمرزنده و مهربان است !
در اين آيات سه گانه به تناسب بحث هايى كه دربارهء منافقان مدينه گذشت ، پيرامون حال منافقان باديهنشين ، و نشانهها و افكار آنها ، و همچنين دربارهء مؤمنان مخلص و راستين باديه گفتگو شده است .
شايد به اين علّت كه به مسلمانان هشدار دهد چنين نپندارند كه منافقان تنها همان گروهى هستند كه در شهرند ، بلكه منافقان باديهنشين از آنها خشنترند ؛ و به گواهى تاريخ اسلام ، مسلمانان بارها مورد هجوم اين گروه واقع شده بودند ؛ مبادا پيروزىهاى پى در پى لشكر اسلام سبب شود كه آنها اين خطر را ناديده بگيرند !
به هرحال ، در آيهء نخست مىفرمايد : « اعراب باديهنشين ( به حكم دورى از تعليم و تربيت و نشنيدن آيات الهى و سخنان پيامبر صلى الله عليه و آله ) كفر و نفاقشان شديدتر است ( الْأَعْرَابُ أَشَدُّ كُفْراً وَنِفَاقاً ) » .
« و ( باز به همين دليل ) به جهل و بى خبرى از حدود ، فرمانها و احكامى كه خدا بر پيامبرش نازل كرده است ، سزاوارترند ( وَأَجْدَرُ أَلَّا يَعْلَمُوا حُدُودَ مَا أَنزَلَ اللَّهُ عَلَى رَسُولِهِ ) » .
« اعراب » از كلماتى است كه معناى جمعى دارد ، امّا مفردى براى آن از نظر لغت
چهره منافقان در قرآن با استفاده از تفسير پر ارزش نمونه ( فارسى ) — صفحة 118
مساهمون: ج فرازمند
ص١١٨