شهرت پيدا كرد قبل از آنكه محقق دار فانى را وداع گويد . « 1 »
حدائق المقربين مىنويسد : هنگامى كه صاحب معالم و صاحب مدارك وارد عراق ( نجف ) شدند و به حضور مقدّس اردبيلى قدسّ سرّه رسيدند درخواست كردند تا مطالب و مراتبى را كه به طور اساسى در اجتهاد دخالت دارند به آنان بياموزد مقدّس پذيرفت و نخست مقدارى از فن منطق و اشكال ضرورى آن را به آنها تعليم داد ، سپس به آنها دستور داد تا اصول فقه بخوانند و مخصوصا يادآورى كرد كه بهترين كتاب در رشتهء اصول « شرح عميدى » است در عين حال برخى از مطالبش نقشى در استنباط و اجتهاد ندارد و فرا گرفتن آنها موجب از دست رفتن عمر است ، نامبردگان طبق راهنمايىهاى استاد خود به خواندن آن كتاب پرداختند . و مطالبى كه موجب اتلاف عمر مىدانستند ترك كردند . « 2 »
خوانسارى در كتاب « روضات الجنات » مىنويسد : اكنون نسخهء ( شرح عميدى ) كه به خط مقدّس اردبيلى بوده و همان نسخهاى كه آن دو بزرگوار نزد وى خواندهاند پيش ما موجود است و حواشى مفيدى كه حاكى از دقت و متانت است به خط شيخ حسن به چشم مىخورد ، ليكن همانطورى كه مقدس اظهار داشته در آن مطالب استثنايى كه مفيد نبوده ، هيچ تصرفى نشده است . « 3 »
* تأليف شرح ارشاد و شاگردان
در آن هنگام كه اين دو شاگرد برومند و برجسته از حضور مقدس استفاده مىكردند و از بوستان دانش او خوشههاى علم مىچيدند آن بزرگوار به تأليف « شرح ارشاد » اشتغال داشت و اوقات فراغت خود را به تحقيق و بررسى مىگذراند معظم له هر قسمت را كه مىنوشت در اختيار آن دو قرار مىداد تا آنها نيز مطالعه و موارد اشكال را رفع كنند و مىفرمود : عبارات اين شرح را مورد
هامش
( 1 ) . مدرك پيشين ، ج 2 ، ص 202 - 201 ، و نيز : انوار النعمانيه ، ج 3 ، ص 378 .
( 2 ) . حدائق المقربين ، مخطوط .
( 3 ) . روضات الجنات ، ج 2 ، ص 298 .