احكام و فروع اسلامى در غيبت كبرى انجام پذيرفته است ، به اين معنى پيروان مذهب تشيع بايست فتاواى مجتهدين را به مثابهاى بدانند كه خود ائمه و مخصوصا حضرت مهدى - سلام اللّه عليه - به دست مىآورند فقهاى شيعهاى بسا در حل معظله و مشكله فقهى از آن بزرگواران استفاده كرده باشند و به حضور حضرت مهدى - سلام اللّه عليه - رسيده باشند ولى به عنوان اينكه هر كس ادعاى رؤيت نمايد تكذيب مىكنند به كسى نگفتهاند يا ادعاى اجماع كردهاند .
چنان كه در بعضى از مراحل ضرورى ، آن بزرگوار يعنى حضرت مهدى عليه السّلام خود را آشكار كرده و به فرياد مردم بىپناه رسيده است نظير قصهء انار در بحرين يا در متفرق كردن عربها عنيزه يا در مباحثه و مناظرهء شيخ ابو القاسم حاسمى و در قصهء ابو راجح حمامى يا ابى الحسين بن ابى البغل كاتب و غيرهم كه در كتابهاى غيبت مسطور است تا پيروان اهل البيت عليهم السّلام خيال نكنند آنها صاحب ندارند .
من قصهاى يادم افتاد كه اگر ننويسم ممكن است مسئول باشم آن سال كه در ايام حج در منى آتشسوزى شد يكى از همشهرىها بنام حاج احسانى اهل « نمين » اردبيل كه پيرمرد هفتاد ساله تقريبا بود آن هم با خانم خود مشرف شده بود بعد از مراجعت با جمعى از مؤمنين به خدمت او رسيديم از آتشسوزى « منى » سؤال كردم گفت :
من سخت مريض و در گوشهء خيمه افتاده بودم كه آتش همهجا را فرا گرفت همه فرار كردند ، زنم آمد هرچه گفتم دست مرا بگير ببر بيرون گفت آقا فرموده در حال احرام زنها به شوهران خود دست نزنند او هم رفت و من ديدم زنده زنده در توى آتش خواهم سوخت به خدا و امام عصر ملتجى شدم يك دفعه ديدم عربى آمد مرا بغل كرد از آن صحنه خارج و پشت تپه در خيمهاى به زمين
مقالات كنگره محقق اردبيلى ( مقالات ) ( فارسى ) — صفحة 682
مساهمون: كنگره بزرگداشت مقدس اردبيلى
ص٦٨٢