2 . در هر دسته از ورّاث ، اولاد به جاى پدران و مادرانند ، يعنى اگر آنان نبودند ، سهم ارثشان را مىبرند ؛ مثلا اگر ميت پدر و مادر و دخترِ پسر و پسرِ دختر داشته باشد ، پدر و مادر هر كدام يك ششم مال را مىبرند و بقيهء مال سه قسمت مىشود . دو قسمت به دختر پسر و يك قسمت به پسر دختر مىرسد .
3 . اگر ميت يك فرزند و يك نوه داشته باشد ، همهء ارث به فرزند مىرسد و به نوه چيزى نمىدهند .
4 . اگر سهام و فرض وارثان از اصل تركه بيشتر باشد كمبود متوجه دختران و خويشاوندان پدرى مىشود ؛ مثلا وارث ميت شوهر و پدر و مادر و چند دختر باشد ، چون سهم شوهر 14 و سهم پدر و مادر هر كدام 16 و سهم دخترها 23 مىشود و مجموعاً 114 است و 14 از همهء تركه يعنى عدد واحد بيشتر است ، در اين صورت بايد سهم شوهر و پدر و مادر را بدهند و بقيه را به طور مساوى بين دخترها تقسيم نمايند و كمبود متوجه آنان مىشود .
در فقه « اهل سنت » كسر را به نسبت سهام همهء صاحبان سهام قسمت مىكنند ، و آن را « عول » مىنامند .
5 . اگر مجموع سهام از اصل مال ، يعنى عدد واحد كمتر باشد ، به طورى كه پس از پرداخت « فروض » و سهام ، چيزى زياد بيايد ، باقىمانده را به دختر يا خويشاوند پدرى ، يعنى وارثى كه كسر به سهام ايشان وارد مىشود ، مىدهند ؛ مثلًا اگر وارث ميت ، مادر و يك دختر باشد ، سهم مادر 13 و سهم دختر 12 است و در اين صورت 16 باقىمانده را به دختر مىدهند .
ولى اهل سنت اين زيادى را به خويشان پدرى كه طبقهء بعد هستند مىدهند و آن را « تعصيب » مىنامند .
تعاليم اسلام ( فارسى ) — صفحة 319
مساهمون: السيد محمدحسين الطباطبائي
ص٣١٩