فرصتى ، اعتماد را كه يگانه رابطهء اجتماعى مردم است ، از بين مىبرد و با تباه شدن چنين رابطهاى ، مردم در معنا ، با نهايت نگرانى كه از همديگر دارند ، در حال انفراد زندگى مىكنند اگر چه به صورت در هيئت اجتماع به چشم مىخوردند !
انسان در زندگى خود ، پيوسته با مادهء خارجى سر و كار دارد و با فعاليتهايى كه مىكند و تصرفاتى كه در ماده انجام مىدهد ، خود را زنده نگه مىدارد و به خواستههاى خود ، دسترسى پيدا مىكند . اين موجود كه با شعور و اراده كار مىكند ، زندگى وسيع و دامنه دار خود را روى اساس علم گذاشته و با فكر كار مىكند و كارش مستقيماً با معلوماتى است كه پيش خود دارد و پيوسته مواد فكرى خود را پس و پيش تنظيم مىنمايد ، و طبق آن فعاليتهاى بيرونى او انجام مىگيرد .
و از اين روى ، دريافت داشتن اخبار صحيح ، براى انسان ضرورى است و در درجهء اول اهميت مىباشد و چنان كه اخبار صحيح خارج ، از انسان قطع شود ؛ مثلًا راه را چاه و چاه را راه و دور را نزديك و نزديك را دور بيند ! و اخبار را وارونه بشنود ، مسلما چرخ زندگيش از كار باز مىماند . از اينجا روشن مىشود كه دروغ نسبت به زندگى اجتماعى خطرى عظيم و آدم دروغگو شخصى است بىشخصيت و سبك و دشمن اجتماع ، و سخنش پيش مردم از اعتبار ساقط و غير قابل اطمينان بوده و خودش گرفتار لعنت خدا است .
غيبت و افترا
بدگويى از ديگران و نكوهش ايشان اگر راست باشد « غيبت » و اگر دروغ باشد ، « افترا » و گاهى « بهتان » ناميده مىشود .
البته خداى متعال انسان را - جز پيامبران و امامان - معصوم نيافريده و هر كسى به واسطهء نقايصى كه دارد ، از لغزش مصون نيست و عموم مردم در پس پردهاى كه خداى متعال به حكمت بالغهء خود ، روى اعمالشان كشيده ، زندگى مىكنند . چنانكه