مىباشند و در صورتى كه روايات تعارض داشته باشند ، موافقت عامه موجب وهن است ، چه برسد به موافقت يهود . . . .
جواب : چنان كه قبلًا تذكر داديم نقل اين گونه احاديث به منظور عرض است نه به قصد تفسير .
و اين كه فرمودهايد : « وقتى كه يكى از خبرين متعارضين موافق عامه باشد ، موهون است چه برسد به خبرى كه موافق يهود باشد » درست نيست ، زيرا موضوع حكم ، در اخبار متعارضه ، رواياتى است كه در احكام شرعيه واردند نه اخبارى كه در موضوعات و خارج از احكام كه اصلًا حجيت ندارند و موافقت عامه مطابقت فتواى عامه است طبق روايت و اسرائيليات ، هر چه باشند خارج از احكام هستند و جاى فتوا نيستند .
اشكال دهم : در صفحه 237 جلد 17
گفتهايد : « گفته شده كه ضمير
« قُلْ هُوَ نَبَأٌ عَظِيمٌ »
به قيامت برمىگردد و اين قول ، بعيدترين معانى است كه گفته شده » .
دليل اين استبعاد چيست ؟ در صورتى كه به فاصله دو آيه قبل از اين آيه ، پانزده آيه در خصوص روز قيامت و حساب مردم واقع است و خودتان در سورهء نبأ ، « نبأ عظيم » را روز قيامت تفسير كردهايد .
جواب : . . . همين دو آيه قبلى
« قُلْ إِنَّما أَنَا مُنْذِرٌ »
سياق پانزده آيه قبلى را قطع كرده و به سياق تازهاى تبديل نموده است و در ذيل آيات مىفرمايد :
« قُلْ ما أَسْئَلُكُمْ عَلَيْهِ مِنْ أَجْرٍ وَ ما أَنَا مِنَ الْمُتَكَلِّفِينَ * إِنْ هُوَ إِلَّا ذِكْرٌ لِلْعالَمِينَ * وَ لَتَعْلَمُنَّ نَبَأَهُ بَعْدَ حِينٍ »
كه مراد قرآن مىباشد و البته محذورى ندارد كه قرآن نيز مانند قيامت « نبأ عظيم » باشد .
والسلام عليكم
محمد حسين طباطبائى
15 / 1 / 1397 هجرى