وَ النَّاسِ أَجْمَعِينَ »
. « 1 »
ماحصل آيه اينكه : اگر خدا مىخواست مردم بدون هيچ اختلافى يك امت و داراى يك مقصد بودند ، اينان پيوسته اختلاف داشته و قادر به رفع آن نخواهند بود ، مگر آنها كه رحمت حق شامل حالشان شود ، مراد از رحمت نبوت و وحى دين است ، چنانكه در عدهاى از آيات اين طور معرفى شده - و براى همين منظور كه اختلاف نمايند و منجر به رحمت الهى و دعوت نبوى شود - خدا آنها را آفريده است و در سايهء همين اختلاف ، سخن خدا جاى خودش را گرفت كه فرموده « دوزخ را از جن و انس پر خواهم نمود » .
و در آيهء ديگر مىفرمايد :
« كانَ النَّاسُ أُمَّةً واحِدَةً فَبَعَثَ اللَّهُ النَّبِيِّينَ مُبَشِّرِينَ وَ مُنْذِرِينَ وَ أَنْزَلَ مَعَهُمُ الْكِتابَ بِالْحَقِّ لِيَحْكُمَ بَيْنَ النَّاسِ فِيمَا اخْتَلَفُوا فِيهِ »
« 2 »
ماحصل اينكه : مردم مدتى يكنواخت بودند ، و بعد اختلاف در ميانشان پيدا شد ، لذا پيغمبران را با دستوراتى كه مردم را به ثواب خدايى مژده دهند ، و از عذاب او بترسانند فرستاده ، و همراهشان كتاب نازل كرده كه اختلاف مردم را حل نمايند .
از آياتى كه بهطور آشكار اين مطلب را بيان مىفرمايد ، آيهء شريفهء عليهم السلام
« وَ مَا اخْتَلَفْتُمْ فِيهِ مِنْ شَيْءٍ فَحُكْمُهُ إِلَى اللَّهِ »
« 3 » مىباشد . خلاصهء معنا اينكه : ( در هر چيزى اختلاف كرديد ، حكمش با خداست ، او بايد بيان كند ) و در آيهء 51 همين سوره ، طريق رساندن حكم را ارسال رسل معرفى مىنمايد .
113 . به دلالت آيهء شريفهء :
« لَقَدْ كُنْتَ فِي غَفْلَةٍ مِنْ هذا فَكَشَفْنا عَنْكَ غِطاءَكَ فَبَصَرُكَ الْيَوْمَ حَدِيدٌ »
؛ « 4 »
هامش
( 1 ) . هود ، آيهء 119
( 2 ) . بقره ، آيهء 212
( 3 ) . شورى ، آيهء 10
( 4 ) . ق ، آيهء 22