بسم الله الرّحمن الرّحيم
تلميذ : علّت چيست كه در قرآن كريم با اينكه وارد است كه ما قرآن را براى تلقّى و فهم همهء مردم آسان نمودهايم :
وَ لَقَدْ يَسَّرْنَا الْقُرْآنَ لِلذِّكْرِ فَهَلْ مِنْ مُدَّكِرٍ *
؛ « 1 » بعضى از آيات قرآن در كمال غموض و پيچيدگى ، و رسيدن به حقيقت معنى و مراد واقعى از آن در كمال صعوبت است .
مثلًا آيهء شريفهء :
يُدَبِّرُ الْأَمْرَ مِنَ السَّماءِ إِلَى الْأَرْضِ ثُمَّ يَعْرُجُ إِلَيْهِ فِي يَوْمٍ كانَ مِقْدارُهُ أَلْفَ سَنَةٍ مِمَّا تَعُدُّونَ .
« 2 »
رسيدن بحقيقت معنيش مشكل است ؛ كه كيفيّت ربط عالم امر با عالم خلق ، از نزول و صعود ، به يكهزار سال از سالهاى معمولى بيان شده است ، چگونه مىتواند بوده باشد ؟ مگر آنكه مردم يك عبارت ساده تلقّى كنند ، و به يك معنى سادهء تحت اللفظىّ اكتفا نمايند ؛ يعنى يك معنى آسانى كه همهء مردم بدون تعمّق در آن بتوانند إدراك كنند .
مثلًا الفاظى در قرآن كريم آمده است كه معنيش احتياج به تفسير دارد ؛ و
هامش
( 1 ) آيهء 17 و 22 و 32 و 40 ، از سورهء 54 : القمر : « و بتحقيق كه ما قرآن را براى فهميدن آسان كرديم ؛ آيا فهم كنندهاى هست ؟ »
( 2 ) آيهء 5 ، از سورهء 32 : السّجدة : « خداوند تدبير امر را از آسمان بسوى زمين مىكند ، و سپس آن امر بسوى خدا بالا مىرود در روزى كه مقدار آن هزار سال است ، از همين سالهائى كه شما مىشمريد ! »