بود ، ديگر صاحب آن نمىتواند بر اسلام و مسلمانان منّت نهد ، زيرا كه خداوند مىفرمايد : « * ( يَمُنُّونَ عَلَيْكَ أَنْ أَسْلَمُوا ، قُلْ : لا تَمُنُّوا عَلَيَّ إِسْلامَكُمْ بَلِ الله يَمُنُّ عَلَيْكُمْ أَنْ هَداكُمْ لِلإِيمانِ ، إِنْ كُنْتُمْ صادِقِينَ ، إِنَّ الله يَعْلَمُ غَيْبَ السَّماواتِ وَالأَرْضِ ، وَالله بَصِيرٌ بِما تَعْمَلُونَ ) * « 1 » بر تو ( اى پيامبر ! ) براى اينكه مسلمان شدهاند ، منّت مىنهند ؛ بگو : براى مسلمان شدن خود بر من منّت منهيد ، بلكه خدا بر شما منّت دارد كه شما را به راه ايمان راهنمايى كرد ، ( اين واقعيّت را بپذيريد ) اگر مؤمنانى راستينيد ، خدا نهان آسمانها و زمين را مىداند ، و به آنچه مىكنيد بيناست ، » . پس دانندهء غيب آسمانها و زمين - كه به آنچه مردمان مىكنند بصير و از آن آگاه است - مىداند كه چه چيز در راه او انفاق كردهايد ، و پاداش شما را خواهد داد ، پس ، از اين بابت منّتى بر دين و اهل آن منهيد ، و از اين راه خواستار جاه و نفوذ ، يا تغيير دولت ، يا تحريف قانون مشويد ، و به هدفهايى كه خدا و رسول « ص » از آنها راضى نيستند مينديشيد .
پيامبر اكرم « ص » از گروهى از ثروتمندان مسلمان خبر داده است كه با دين خود بر خدا منّت مىنهند ، و در صددند نه تا حرامها را حلال كنند ؛ امام على بن ابى طالب « ع » ، از پيامبر اكرم « ص » اين چنين نقل مىكند : «
يا عليّ ! إنّ القوم سيفتنون بعدي بأموالهم ، و يمنّون بدينهم على ربّهم ، و يتمنّون رحمته ، و يأمنون سطوته ، و يستحلَّون حرامه بالشّبهات الكاذبة ، و الأهواء السّاهية ، فيستحلَّون الخمر بالنّبيذ ، و السّحت بالهديّة ، و الرّبا بالبيع « 2 »
( 2 ) اى على ! پس از من ، مردمان ( مسلمانان ) با اموالشان آزموده شوند ، و براى ديندارى خود بر پروردگار خويش منّت نهند ، و ( با اين وضع ) رحمت او را آرزو دارند ، و از سطوت او خود را در امان بينند ، و با شبهه هاى كاذب و هواهاى اغفالكننده ، حرام خدا را حلال شمارند ، پس شراب را به نام نبيذ ، و مال حرام را با عنوان هديه ، و ربا را با ( كلاه شرعى در ) معامله بر خود حلال كنند » .
هامش
« 1 » . « سورهء حجرات » ( 49 ) : 17 - 18 .
« 2 » . « نهج البلاغه » / 491 ؛ « عبده » 2 / 65 .