باب ششم : اندر عملهاى ديگر از بهر طالع تحويل بدست آوردن
بهت و بعد : اندر زيج تقويم گفتهايم [ داير را ] و از بهر آسانى را عملى بتقريب گفتهايم « 1 » و كرده و آن آنست [ كى ] مطالع طالع اصلى بدانى تا چندست و عدد سال گذشته تمام در فو لو ضرب كنى [ آنچه برآيد داير بود ] و بر مطالع طالع اصلى فزاى [ و دقايق تعديل الايام ازين جدول بتقويم شمس برگيرى و در چهار ضرب كنى و بر دقايق فزايى و ما بين [ ال ] طولين نگه دارى ] آنچ برآيد داير بوذ دورها بيفكن تا آنچ كمتر مانذ از يك دور مطالع [ طالع ] بوذ و اين را نيز جدولى نهاذيم آسانى را تا [ موؤنت ] « 2 » ضرب كردن و دور فكندن برخيزد و نيز عدد روزها كى از وقت ولادت پيش روذ نبشتيم و اگر خواهى كى درستى اين عمل معلوم شوذ داير بر پانزده قسمت كن كى ساعات مستوى حاصل آيذ و بر ساعات اصل ولادت فزاى آنچ از ساعات ( 259 ) برآيذ كمتر از كد وقت تحويل بوذ و چون شمس برين وقت مقوّم گردانى بايذ كى درجات اصلى باز آيذ و الّا آن قدر تفاوت بر مسير وسط در يك ساعت و آن ؟ ب كح قسمت بايذ كرذن اگر جايگاه شمس كمتر بوذ بر بايذ فزوذن و اگر بيشتر بوذ نقصان كردن و برابر [ ى ] جزء آفتاب تعديل الايّام فراز گرفتن [ و ] ما بين طولين به كار داشتن ، تا وقت تحويل بدرستى معلوم شوذ و همچنين جدولى ديگر برحسب زيادت ساعات هم اندر بر او نهاذيم تا داير بر پانزده قسمت نبايذ كردن و همچنين سير شمس به ماه و روز تحويلى تا پيذا بوذ و دقايق تعديل الايّام بتقويم « 3 » شمس فراز بايذ گرفتن و اندر چهار ضرب كن آنچ برآيذ دقايق بوذ .
و اللّه اعلم .
هامش
( 1 ) . ساير نسخهها « گرفتهاند » .
( 2 ) . نسخه مجلس « تا بوقت » .
( 3 ) . مجلس « بتعديل » .