برج منقلب الزماناند كه حمل و ميزان و سرطان و جدى است و چهار برج ثابت الزمان كه ثور ، اسد ، عقرب و دلو است و چهار ديگر ذو جسديناند كه جوزاء ، سنبله ، قوس و حوت باشد .
10 - بروج دوازدهگانه را بيوت هم نامند و سيارات را بين آنها تقسيم كردهاند و مثلا گويند اسد را بيت آفتاب است و سرطان بيت قمر ، جوزاء و سنبله بيت عطارد است و ثور و ميزان بيت زهره است ، حمل و عقرب بيت مريخ است ، قوس و حوت بيت مشترى است جدى و دلو بيت زحل است .
11 - هر يك از سيارات خمسه يعنى بجز ماه و آفتاب يك بيت و يا دو بيت از حيز آفتاب دارند و يك يا دو از حيز ماهتاب ( زيرا ماه هم در هر 28 يا سى روز مدارى را طى مىكند ) و و بال هر كوكبى هنگامى است كه بيت او مقابله يابد و بالاخره اوج و حضيض ، صعود و هبوط كواكب را نسبت بمدار خود آن بيت ميدانند .
12 - هر برجى را سه قسمت كردهاند و هر ثلثى را ده درجه كه وجه ناميده و آن را منسوب بيك كوكب كردهاند و مثلا گويند رب اين ثلث يا درجهها فلان كوكب است .
ثلث اول برج حمل وجه مريخ ، ثلث دوم آن وجه شمس ، ثلث سوم آن وجه زهرة ، ثلث اول ثور وجه عطارد ، ثلث دوم آن وجه ماه ثلث سوم آن وجه زحل است و همين طور بقيه بروج .
13 - سيارات هفتگانه از لحاظ روشنائى و درخشندگى و مقدار آن تقسيم شدهاند به نيران . ماه و آفتاب ، سعدان مشترى و زهره نحسان زحل و مريخ ( و عطارد ممزوج است از سعد و نحس ) 14 - طبايع سيارات را با توجه به طبايع اربعه مشخص كنند و بهر يك از آنها طبيعتى را منسوب گردانند و مثلا گويند طبيعت آفتاب . حار است و مذكر است و نارى است و سعد است ، زحل بارد ، يا بس مذكر و نهارى است و همين طور تا آخر .
15 - ساعت شبانهروز هفته را بين سيارات تقسيم كردهاند و آن كوكب را رب آن ساعت ناميدهاند و مثلا ساعت اول روز يكشنبه و ساعت اول شب پنج شنبه را ويژه آفتاب دانند و ساعت اول روز دوشنبه و شب جمعه را مخصوص ماه دانند و بدين ترتيب .
16 - هر يك از سيارات رب پارهء از سالها و ماهها و ساعات است .
17 - هر يك از فصول چهارگانه را خواصى است كه اين يك امر طبيعى است و غير قابل انكار اين خواص طبيعى را محصول سيارات و ستارگان ميدانند كه موجب و سبب اين فصولند و اين امر تا حدودى جنبههاى علمى دارد .
19 - هر يك از سيارات مدارى دارند كه در آن مدار در حركتاند و حركات آنان بر يك جهت و يكنواخت نمىباشد و علاوه بر اين حركات روزانه و جزئى حركات ديگرى دارند طويل المدة مثلا زحل بروج دوازدهگانه را تقريبا در 30 سال طى مىكند كه مكث آن در هر برجى دو
فرهنگ معارف اسلامى ( فارسى ) — صفحة 1993
مساهمون: سيد جعفر سجادى
ص١٩٩٣