تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ معارف اسلامى ( فارسى ) — صفحة 1769

مساهمون:

ص١٧٦٩
مستلزم نهى از سكون است ولى دائم يا موقت بودن آن سكون تابع چگونگى و كيفيت مفاد امر مىباشد يعنى اگر صيغه امر حركت دائم را ايجاب كند نهى منتزع از آن نيز حرمت سكون دائم را ايجاب خواهد كرد و اگر صيغهء امر وجوب حركت براى ساعت معينى را اقتضاء كند نهى نيز حرمت سكون را براى همان ساعت اقتضاء خواهد نمود . بنا بر اين نهى مزبور در صورتى مفيد دوام و تكرار خواهد بود كه قبلا دلالت امر بر تكرار محرز شده باشد و حال آنكه دلالت امر بر تكرار ، خود محل نزاع و اول كلام مىباشد . ج » سيد مرتضى ( رض ) كه از قائلين باشتراك امر در مره و تكرار است چنين استدلال نموده : شكى نيست در اينكه قرآن و عرف عامه در استعمال صيغه امر گاهى از آن ارادهء تكرار و گاهى ارادهء وحدت كرده‌اند و ما هم در جاى خود بتفصيل بيان كرده‌ايم كه ظاهر استعمال در دو معنى ، دليل اشتراك لفظ بين آنها مىباشد . ولى مخالفين اين عقيده اين استدلال را رد نموده و گفته‌اند كه قرآن و عرف عامه ممكن است آن را در طلب مطلق كه معنى حقيقى صيغهء امر و قدر جامع بين مره و تكرار است استعمال ولى بكمك قرائن خارجيه گاهى از آن ارادهء مره و گاهى ارادهء تكرار كرده باشند . ( اصول رشاد ص 44 ) .

مُريد

- ( اصطلاح عرفانى ) مريد نزد صوفيان و اهل سلوك كسى است كه از اراده خود مجرد شده و از ما سوى اللّه بريده باشد و بر دو معنى است يكى عين محب يعنى سالك مجذوب دوم عين مقتدى كه حق ديدهء او را بنور هدايت بينا گردانيده تا وى بنقصان خود نگرد و دائما در طلب كمال باشد و قرار نگيرد مگر بحصول مراد و وجود قرب حق . خواجه عبد اللّه گويد ، كار مريد با جستجو است و كار مراد با گفتگو است ، كار مريد با رياضت است و كار مراد با عنايت است ، مريد برقع خدمت پوشد و مراد شراب وصلت نوشد ، يار لباس قربت پوشد ، اغيار شراب فرقت نوشند ، رجوع شود بمراد ( رسائل خواجه عبد اللّه ص 118 ) . رجوع بفرهنگ مصطلحات عرفا شود .

مُريدِ صادِق

- ( اصطلاح عرفان ) مزيد صادق آن باشد كه كلا رو بسوى خدا دارد از سر ارادت تمام و روحانيت شيخ را حاضر داند در همهء احوال و در راه باطن از وى استمداد كند و خود را با شيخ مانند ميت در دست غسال داند . ( رجوع شود به رسائل خواجه عبد اللّه ص 118 ) ابو عبد اللّه سجزى گويد « انفع شىء للمريدين صحبة الصالحين و الاقتداء بهم فى افعالهم و اخلاقهم و شمائلهم و زيارة قبور الاولياء و القيام بخدمة الاصحاب و الرفقاء » ( طبقات ص 255 ) ابو على رودبارى گويد : « المريد الذى لا يريد لنفسه الا ما اراد لله له و المراد لا يريد من الكونين شيئا غيره » ( طبقات ص 256 ) .
فرهنگ معارف اسلامى ( فارسى ) — صفحة 1769 | سيد جعفر سجادى