اى جلالى كه هر كه به حضرت تو روى نهاد همه ذرههاى عالم ، خاك قدم او توتياى چشم خود ساختند .
اگر در قصر مشتاقان ترا يك روز بارستى * ترا با اندهان عشق اين جادو چه كارستى
و گر رنگى ز گلزار حديث او بديدى تو * به چشم تو همه گلها كه در باغست ، خارستى
پير طريقت گفت : ذكر همه نه آنست كه بر زبان دارى ذكر حقيقى آنست كه در ميان دارى .
ذَكاة
- ( اصطلاح فقهى ) يعنى تذكيه حيوان و ذبح آن و بالجمله ذكاة ذبح يا نحر يا عقر حيوان مباح است براى خوردن و آن بر دو قسم است يكى ذكات ضرورت كه آن جرحى است كه صياد به شكار وارد آرد و بميرد و آن حلال است دوم ذكات اختيار كه حيوان مأكول اللحم را از روى اختيار و اراده ذبح نمايند رجوع به ذبح شود و رجوع به ( الفقه على . . .
ج عبادات ص 104 و شرح لمعه ج 2 ص 226 ) شود .
بايد دانست كه ذكاة ماهى مأكول اللحم به گرفتن آن از آب و خارج كردن آن زنده است و ذكاة ملخ گرفتن آنست زنده و ذكاة جنين به ذكاة مادر آنست
ذِمَّه
- ( اصطلاح فقهى ) و امرى است كه مكلف ملزم بانجام آنست و وجوب حكم است بر مكلف بثبوت آن در ذمه و بنا بر اين كودك و سفيه را ذمهء نباشد مگر در مورد اتلاف مال ديگران ( از قواعد شهيد ص 253 - كشاف ج 1 ص 568 ) .
و ديگر تعهدى است كه كفار غير حربى با امام مسلمين با شرائط خاصى بندند و آن شرائط بذل جزيه و التزام احكام اسلام است و ترك تعرض مسلمات است به نكاح و تعهد بر ترك قطع طريق و دلالت بر عورات مسلمين و اظهار منكرات اسلامى است ( از شرح لمعه ج 1 ص 187 ) .
ذِمّى
- ( اصطلاح فقهى ) كفارى كه در ذمه اسلام و در زير لواى آن با شرائط خاصى در آمدهاند . ( قواعد شهيد ص 188 ) .
الذِّميَّه
- ( كلامى ) گروهى باشند كه اعتقادشان بر اين است كه على عليه السلام خداست اينان حضرت محمد ( ص ) راسب نمايند و گويند كه حضرت على حضرت محمد را براى نبوت بر گزيد از سوى خودش و از اين گونه اوهام .
و نيز ذميه كفار اهل كتاب را گويند كه در تعهد و ذمت اسلام قرار داشته باشند و جزيت دهند ( از مختصر الفرق ص 58 ) .
ذَنب
- ( اصطلاح فقهى ، اخلاقى ) ذنب يعنى گناه و ارتكاب مكلف است امرى نامشروع را . ( از كشاف ج 1 ص 558 ) .
ذَنَبُ الاسَد
- ( بفتح ذال و نون هيئت و نجوم ) نام ديگر صرفه است كه ذنب الليث و قطب الاسد نيز گويند كه منزل دوم از دوازدهم از منازل قمر است .
ذَنَبُ الجَدى
- ( بفتح ذال و نون اصطلاح نجومى ) يكى از ستارگان صورت جدى بود كه از بروج دوازدهگانه است و آن ستارهايست واقع بر ذنب صورت جدى و آن ستاره 24 بود .
ذَنَبُ التِّنِّين
- ( بفتح ذال و نون اصطلاح نجومى ) ستارهء بود واقع در عقدة الذنب تنين در مفاتيح چنين آمده است :
جوزهر عبارت از دو نقطهء بود كه