تندى مشروطهخواهان و گذشت و سعهء صدر سيد * سيد ، آماج حملات جناح تندرو و سكولار مشروطه
مواضع استوار سيد ( بهعنوان مرجعى محبوب و پرنفوذ ) در انتقاد از مشروطهء سكولار و حاميان دينگريز ( بل دينستيز ) آن ، طبعا نگرانى و خشم آن جماعت را به شدت برمىانگيخت و به طيفى گسترده از واكنشهاى تند و خصمانه بر ضدّ ايشان وامىداشت ؛ واكنشهايى كه از توهين و هتاكى و تهديد و ترور ، تا تبليغات سوء و شايعه پراكنى و تحريف واقعيات و حتى جعل سند به نام ايشان را شامل مىشد .
ذيلا به توضيحى دربارهء واكنشهاى ياد شده مىپردازيم :
1 . تبليغات سوء عليه سيد
نامهء يكى از ارادتمندان مرحوم سيد صاحب عروه در بمبئى ( با امضاى « الاحقر ابو القاسم » ) به آن مرحوم در 22 جمادى الثانى 1325 ، بازنماى نفوذ وسيع سيد در بين شيعيان هند و درعينحال عمق و گسترهء تبليغات بر ضد ايشان در آن ديار است . در آن نامه مىخوانيم :
قبلة الاناما ، ملاذ الاسلاما . . . عرض مىشود گذارشات [ كذا ] از قرار عريضجات قبلى است .
بابت انتشار و اشتهار كتاب مستطاب جامع عباسى و مطلوبيّت و مرغوبيّت آن نزد عامّه و خاصّهء اين صفحات ، و اقبال كافّهء خلق به تقليد و متابعت حضرت عالى ، به حدى رسيد كه از ارسال سيصد مجله در دفعهء ثانيه نادم ، و گمانم چنين شد كه تا يك سال الى دو سال ديگر مسئلهء تقليد در كلّيهء هندوستان منحصر به سركار خواهد شد .
سپس با اشاره به نظر ميان سيد و مراجع مشروطهخواه نجف بر سر مشروطيت ، و بازتاب سوء خبر تعرض اعراب ( بهعنوان حمايت از سيد ) به روحانيون هوادار مشروطه در بين مردم هند ، مىنويسد :