برخورد نكرديم لكن يك فردى را احتمال بدهيم استثنا شده باشد ممكن است بگوييم اين بسيار بعيد است ، چون جايى كه استثنايى سابقه نداشته باشد انسان تمسك مىكند زيرا اطمينان مىآورد ولى چيزى كه سابقه تخصيص و استثناء دارد منتها ممكن است اينجا اصالة العموم نسبت به مدلول مطابقى حجت است فرضاً زيد از تحت اكرم العلماء خارج شده است و ممكن است عمرو هم خارج شده باشد ولى در مورد عمرو به صرف احتمال خروج نمىتوانيم تمسك كنيم . آنجا در زيادى و كمى تخصيص اگر به دليل منفصل شك كنيم كه چند مخصص شده به اصالة العموم تمسك مىشود ، اما اگر اين طور نيست مثل ما نحن فيه كه مىخواهيم لوازم را بار كنيم ، نه مدلول مطابقى را ، اينجا با اصالة العموم با آنكه عام تخصيص خورده . . . آن هم نه براى روشن شدن تكليف مورد ، بلكه بخواهيم تكليف موارد ديگر را تعيين كنيم بناء عقلاء معلوم نيست اين گونه باشد . بنابراين تقريبى كه ما استفاده كرديم كه اينجا بينونت نشده و الا ارث بردن معنى ندارد بعد از اينكه سابقه دارد كه در بعض موارد بينونت شارع حكم كرده ممكن است اين هم از همان قبيل باشد . لذا اشكال دوم ما به صاحب حدائق مخدوش مىشود .
« * و السلام * »
كتاب النكاح ( فارسى ) — صفحة 5342
مساهمون: السيد موسى الشبيري الزنجاني
ص٥٣٤٢