ابن نمير ، اسحاق حنظلى ، ابو بكر بن ابى شيبه ، ابو كريب و زهير از وى حديث نقل نمودهاند . اما موسى زمن ، طبق هردو صحيح ، از او حديث نقل كرده است .
ابو معاويه در سال 113 چشم به جهان گشود و در سال 195 ديده فرو بست .
* * *
78 - محمّد بن عبد اللّه ضبى طهانى نيشابورى ، ابو عبد اللّه حاكم
امام حفاظ و محدثان ، نويسندهء كتابهاى فراوانى كه شايد به هزار جزء برسد . در مسافرتهاى علميش به آبادىها و شهرهاى بسيارى رفت و از حدود دوهزار استاد ، دانش و حديث فراگرفت . اعلام عصر او ، چون صعلوكى و امام ابن فورك و ساير بزرگان ، او را بر خود مقدم مىداشتند ، حق فضيلت او را مراعات مىنمودند و سخت ، به وى احترام مىگذاردند . آنها شكى در پيشوايى و مقدم بودن وى نداشتند . تمام كسانى كه بعد از او آمدهاند جيرهخوار علمى او محسوب مىشوند . او از ابطال و قهرمانان شيعه و حافظان و خدمتگذاران مذهب و شريعت است .
تمامى اين فضايل را مىتوانيد در كتاب تذكرة الحفاظ ذهبى ، در شرححال وى ملاحظه كنيد .
ذهبى شرححال وى را در ميزان الاعتدال آورده و گفته است : وى پيشوا و امامى راستگوست . و تصريح نموده است كه : شيعهاى مشهور است .
و از ابن طاهر نقل كرده است كه از ابو اسماعيل ، عبد اللّه انصارى ، در مورد حاكم ابو عبد اللّه پرسش كردم ، در پاسخ ، گفت : در حديث ، پيشوا و امام است و رافضى خبيثى مىباشد . آنگاه ذهبى گفتههاى شگفتانگيز و نادرستى از او نقل كرده است . از جمله اينكه وى گفته است : مصطفى صلّى اللّه عليه و آله ناف بريده و ختنه شده متولد شد .
و ديگر اينكه معتقد است : على عليه السّلام وصى پيامبر صلّى اللّه عليه و آله است . ذهبى مىافزايد : اما راستگويى او ، به خودى خود و معرفتش به اين امر ، مورد اتفاق همه است .
وى در ربيع الاول سال 321 تولد يافت و در ماه صفر سال 405 به رحمت الهى پيوست .
* * *