إِنَّا جَعَلْنا ما عَلَى الْأَرْضِ زِينَةً لَها لِنَبْلُوَهُمْ أَيُّهُمْ أَحْسَنُ عَمَلًا ، وَ إِنَّا لَجاعِلُونَ ما عَلَيْها صَعِيداً جُرُزاً
.
يا بن مسعود ! إذا عملت عملا فاعمله للّه خالصا لأنّه لا يقبل من الأعمال إلّا ما كان له خالصا فانه يقول :
وَ ما لِأَحَدٍ عِنْدَهُ مِنْ نِعْمَةٍ تُجْزى إِلَّا ابْتِغاءَ وَجْهِ رَبِّهِ الْأَعْلى وَ لَسَوْفَ يَرْضى
.
يا بن مسعود ! إذا عملت عملا من البرّ و أنت تريد بذلك غير اللّه فلا ترج بذلك منه ثوابا فانّه يقول :
فَلا نُقِيمُ لَهُمْ يَوْمَ الْقِيامَةِ وَزْناً
.
يا بن مسعود ! لا تقدّم الذّنب و لا تؤخّر التّوبة و لكن قدّم التّوبة و أخّر
هامش
زينت قرار داديم تا مردم را امتحان نمائيم كه كدام ايشان عملش نيكوتر است ، و البته ما آنچه را كه بر روى زمين است خاك ساده قرار خواهيم داد ( يعنى تمام را به خاك تيرهء بىگياه مبدل ميگردانيم ) .
اى پسر مسعود ، هر گاه عملى را ( كه از عبادات است ) بجا مىآورى پس آن را خالصانه براى خدا بجا آور ، زيرا خداوند چيزى از اعمال را قبول نميفرمايد جز آن عملى كه خالصا براى او باشد ، همانا خداوند ( در قرآن كريم ) ميفرمايد :وَ ما لِأَحَدٍ عِنْدَهُ مِنْ نِعْمَةٍ تُجْزى إِلَّا ابْتِغاءَ وَجْهِ رَبِّهِ الْأَعْلى وَ لَسَوْفَ يَرْضى، براى هيچ كس نزد او ( يعنى نزد كسى كه در آيهء پيش ستوده شده كه پرهيزكاريش بيش از ديگران و از آتش دوزخ دور است و به جهت پاكيزه ساختن نفس خود از بخل ، مال خود را ميدهد و عطا مىكند ) نعمت و حقى نباشد كه عطا و دادن مال به جهت اداء حق و پاداش آن باشد بلكه عطاء وى براى طلب رضايت پروردگار بزرگ خود باشد و البته بسبب اجر و پاداشى كه خداوند به او عطا ميفرمايد به زودى خوشنود ميگردد .
اى پسر مسعود ، هر گاه عملى كه از كارهاى نيك و طاعات است بجا مىآورى و به آن طاعت بجز قرب و رضايت خداوند چيز ديگرى قصد ميكنى و ميخواهى پس از خدا بواسطهء آن عمل ثواب و اجرى را اميدوار مباش ، زيرا خداوند ميفرمايد :فَلا نُقِيمُ لَهُمْ يَوْمَ الْقِيامَةِ وَزْناً، و روز قيامت جهت كفار ، ميزان و وسيلهء سنجشى بر پا ننمائيم ( چون اعمال ايشان ارزشى ندارد و قابل سنجش نباشد ) .
اى پسر مسعود ، گناه را پيش ميانداز و در ارتكاب آن شتاب منما ، و توبه را بتأخير ميانداز بلكه توبه را مقدم بدار و گناه را به عقب بيانداز ( از نفس اماره و شيطان بسبب ارتكاب گناهان با عجله و شتاب پيروى مكن و با ياد خدا نمودن و ترس از عقوبت گناه شهوت را فرو نشان و از معاصى اجتناب نما و بتوبه و باز گشت بفرمانبردارى خدا شتاب كن ) پس