إلّا بالصّبر على ما تكرهون ، إيّاكم و النّظرة ، فإنّها تزرع في القلوب الشّهوة ، و كفى بها لصاحبها فتنة ، طوبى لمن جعل بصره في قلبه و لم يجعل بصره في نظر عينه ، لا تنظروا في عيوب الناس كالأرباب ، و انظروا في عيوبهم [ عيوبكم ] كهيئة عبيد النّاس ، إنّما الناس رجلان : مبتلى و معافي ، فارحموا المبتلى و احمدوا اللّه على العافية .
يا بني إسرائيل ! أما تستحيون من اللّه ؟ إنّ أحدكم لا يسوغ له شرابه حتّى يصفّيه من القذى ، و لا يبالي أن يبلع أمثال الغيلة [ الفيلة ] من الحرام ، ألم تسمعوا
هامش
دهيد بواسطهء علم خودتان ، همانا شما نميرسيد و نائل نميگرديد به آنچه كه ميخواهيد و قصد داريد ( از تقرب و محبوب گشتن نزد خدا ) مگر بواسطهء رها كردن و واگذاشتن آنچه را كه به آن ميل و رغبت داريد ( يعنى دورى نمودن از خواستههاى نفس ) و پيروز نخواهيد شد به چيزى كه آرزو ميبريد مگر بشكيبائى بر آنچه خوش نداريد ( يعنى دشوار و سخت است بر شما ) بپرهيزيد از نگاه نمودن ( يعنى به آنچه مرضى خداوند نميباشد ) پس همانا آن نظر نمودن ( يعنى بصورتهاى اجنبيات ) تخم شهوت را ميافشاند در جان و دلها و بس است اين نظرنمودن براى صاحبش در آلوده شدن بگرفتارى ( يعنى مبتلا گشتن بگناهان و عقوبت آنها ) خوشا به حال كسى كه بينائى و توجه خود را در قلبش قرار دهد ( يعنى بايمان و علم و عمل ، چشم و بينائى باطنى براى خود تهيه نمايد و حق و باطل را به آن تميز دهد كه شرافت آدمى به آنست ) و بينائى باطنى خود را قرار ندهد در نظر و نگاه كردن به چشم سرش ، نظر نكنيد در عيوب مردم مانند مولائى كه نظر بعيوب بندهء خود نمايد ، بلكه نظر كنيد و بنگريد در عيبهاى مردم مانند غلامان ( كه اگر در موالى و مالكين خود عيبى را ميديدند از نظر خير خواهى نسبت بآقا و مالك خويش ، در پنهانى و با مهربانى و تواضع آن عيب را به آنان ميگفتند ، و اگر حديث عيوبكم باشد چنانچه ظاهر آنست پس ترجمه چنين مىشود : توجه بعيبهاى خود نمائيد مانند غلامان كه ايشان توجه و بررسى تام در خود داشتند تا مورد مؤاخذه و شكنجهء صاحب و مالك خود قرار نگيرند ) همانا مردمان دو قسمند : يك قسم گرفتار و مبتلا ( به معصيت يا بامراض ) و گروهى داراى آسايش و راحتى ( از امراض نفسانى يا جسمانى ) پس مهربانى نمائيد به كسانى كه مبتلا و گرفتارند و ستايش و شكرگزارى كنيد خدا را بر عافيت و آسايش .
اى بنى اسرائيل ! آيا از خداوند شرم و حيا نميكنيد ؟ همانا هيچ يك از شما آشاميدنى بر او گوارا نميشود تا آنكه پاكيزه كند آن را از ريزههاى خار و خاشاك ، و كسى از شما