اين عالم فاضل در فارياب نشو و نما كرده است « 1 » .
ابن حبّان مىگويد : محمّد بن ابراهيم سعدى فاريابى از جاعلان حديث است « 2 » . آنكه ابن حبّان از او سخن مىگويد محمّد بن تميم بن سليمان سعدى فاريابى است ، نه محمّد بن ابراهيم سعدى فاريابى . به احتمال زياد آنها دو شخصيت جداگانه هستند و ابن حبّان دچار خطا شده است كه آنها را يك نفر مىداند .
[ 563 ] محمّد بن ابو بكر بن احمد بلخى
ابو عبد اللّه نور الدين محمّد بن ابو بكر بن احمد بن خلف بلخى مقرى از مشاهير علماى عصر خود به شمار مىرفت . پدر او براى كسب كمالات و علوم اسلامى به سرزمينهايى چون عراق ، حجاز ، قدس شريف و شام سفر كرد و در شهر دمشق اقامت گزيد . ابو عبد اللّه محمّد در اين خانوادهء اهل فضل به سال 559 ه . ، در شهر دمشق پا به عرصه وجود نهاد . وى تحصيلات خود را در اين شهر آغاز كرد و براى تكميل آن به مصر سفر كرد ؛ او مدتى در شهر قاهره سكنا گزيد و از محضر ابو منصور بن طاهر صفار و ابو غنايم مطهر بن خلف شحّامى بهره جست ؛ نيز چند مدت در شهر اسكندريه ساكن شد و از خدمت حاكم ابو عبد اللّه اسكندرى كسب فيض نمود ، آنگاه به شام بازگشت . حافظ ابو محمّد دمياطى از طريق او رواياتى را نقل كرده است .
صفدى مىگويد : ابو عبد اللّه بن نور بلخى ، به ابن نور مشهور بود . حافظ زكّى الدّين منذرى از شاگردان ابن نور به شمار مىرفت و رواياتى را از طريق استادش نقل كرده است « 3 » .
سرانجام نور الدين ابو عبد اللّه محمّد بلخى شب چهارشنبه 24 ماه ربيع الآخر سال 653 ه . در شهر دمشق جهان را بدرود گفت ؛ و در اين شهر به خاك سپرده شد « 4 » .
هامش
( 1 ) - الكشف الحثيث ، ص 345 ؛ ميزان الاعتدال ، ج 3 ، ص 435 ؛ الضعفاء و المتروكين ، ج 3 ، ص 38 .
( 2 ) - مجروحين ، ج 2 ، ص 306 .
( 3 ) - الوافى بالوفيات ، ج 2 ، ص 265 .
( 4 ) - المقفّى الكبير ، ج 5 ، ص 435 ؛ سير اعلام النبلاء ، ج 23 ، ص 307 .