جامعه كرد 12 . در سال 1289 ق مدرسه مشيريه را افتتاح كرد و در بيست و يك صفر سال 1290 ق شاه را به سفر فرنگ برد . در غياب شاه و سپهسالار ، گروهى از شاهزادگان و درباريان از جمله انيس الدوله سوگلى ناصر الدّين شاه و فرهاد ميرزا معتمد الدوله به تشويق روسيه تزارى خواهان بركنارى وى شدند .
ناصر الدّين شاه مجبور شد در به دو ورود به كشور در روز چهاردهم رجب در بندر انزلى وى را از صدارت عزل و ميرزا يوسف آشتيانى مستوفى الممالك را به جايش بگذارد . 13 اما شاه از خدمات او چشمپوشى نكرد و او را به حكومت گيلان و تالش مقرر نمود .
حكومت مشير الدوله در شمال يك ماه بيشتر دوام نداشت ، ناصر الدّين شاه براى رد كردن امتياز رويتر كه موجب دردسر شده بود دوباره او را به تهران احضار و وزير خارجه نمود و پس از اينكه اندكى سروصداها خوابيد دوباره او را در سال 1291 ملقب به سپهسالار اعظم كرد و كليه امور نظامى را برعهده وى گذاشت 14 .
پس از بازگشت از سفر فرنگ ، مشير الدوله ناصر الدّين شاه را قانع كرد كه هم چون دولتهاى اروپايى در كارهاى كشورى اصول و مقرراتى معمول دارد .
به پيشنهاد وى مجلسى به نام دارالشوراى كبرى متشكل از چند تن از شاهزادگان درجه اول مانند طهماسب ميرزا مؤيد الدوله و ملكآرا و اعتضاد السلطنه از پسران فتحعلى شاه و نصرت الدوله پسر عباس ميرزا ايجاد شد 15 .
در سال 1292 ق انتظام حكومت خراسان و فارس به سپهسالار واگذار شد و در همين سال كتابچه تنظيمات حسنه دولت عليه و ممالك محروسه ايران منتشر شد كه صداى مخالفين را بلند كرد 16 . اين كار موجب شد تا همه مخالفان بر ضد سپهسالار متحد شوند .
در سال 1295 ق براى دومين بار به طور غير رسمى ناصر الدّين شاه را به سفر فرنگ برد تا برترى و عظمت نظامى انگليس در دريا و خشكى را به شاه نشان دهد و نقشه انگليس در ايران
مشاهير مدفون در حرم رضوى ( فارسي ) — صفحة 249
مساهمون: غلامرضا جلالى
ص٢٤٩