گه ناز خواجه دارى گاهى نياز بنده * يك روز سرفكنده يك روز سرگرايى
( گنج شايگان ، ص 436 - 437 - مجمع الفصحا ، ج 2 ، ص 439 - 443 - دانشمندان آذربايجان ، ص 364 - 365 - تاريخ خوى « دكتر رياحى » ، ص 237 - 241 )
[ حرف نون ]
ناصر خويى
ناصر فرزند احمد فرزند بكر ملقب به ابو القاسم ، اديب نحوى و فقيه و شاعر بود .
نحو را از ابو طاهر شيرازى و فقه را از ابو اسحاق شيرازى فراگرفته بود . مدتى در آذربايجان قاضى و مرجع اهل فضل بود . از اطراف و اكناف براى استفاده به خدمتش رو مىآوردند . شرح لمع ابن جنّى از مصنفات اوست . گاهى به عربى شعر مىگفت از اوست :
نصير ترابا كان لم نكن * وعاة العلوم رعاة الامم
فتبا لعيش قصير الدوام * و وجدان حظ قريب العدم
وى در ربيع الآخر سال 507 ق . در حدود 42 سالگى درگذشت .
( ريحانة الادب ، ج 1 ، ص 434 - تاريخ خوى آقاسى ، ص 559 )
[ حرف واو ]
وامق خويى
ملا عليقلى از شاعران سدهء سيزدهم ه ق . و از معاصران فانى مؤلف رياض الجنة بود .
همو مىنويسد : جوانى است به زيور كمال آراسته و به زينت فهم و فضل پيراسته در اوايل تحصيل پيش حقير به استفاده مشغول بعد از چندى به مشاهد عراق عرب مشرف و چند سال در آن امكنهء شريف متوقف و در نزد فضلاى آنجا تحصيل علوم نمود و در اكثر فنون حظ وافر به هم رسانيد و به بلدهء خوى مراجعت كرد و در اين اوقات ( 1216 ق ) در آن بلده سكنى دارند گاهى تفننا به غزلسرايى و قصيدهگويى مىپردازند با حقير انيس و جليس و مصاحب مىباشند . چند بيتى از ابكار افكارش قلمى مىشود :
چو افتاد از قضا بر چاه مغرب يوسف بيضا * بهسان ديدهء يعقوب شد اين ساحت غبرا