نواب مزبور پس از تأليف و طبع شمع انجمن « 1 » كه شامل 971 ترجمه از شعراى قديم و جديدست ، اقدام مجددى براى تكميل آن نكرده است ، بلكه پسر كلانش سيد نور الحسن خان براى رفع اعتراض بعضى از معاصران كه ذكرشان در شمع انجمن نيامده بوده در چهاردهسالگى مدعى تأليف نگارستان سخن شده كه مشتملست بر تراجم كوتاه و مختصر ششصد و پنجاه و يك نفر از شعراى متأخر و معاصر ، و چون پدرش ( نواب صديق حسن خان ) همسر ملكهء شاهجهان رئيسهء بهوپال و وليعهد وى بوده ، بدون شك يكى از فضلاى آن دستگاه براى خوشخدمتى به اين امر مبادرت كرده است ، و همين عمل برادر خرد سيزده سالهء وى سيد على حسن خان را بهوس انداخته است كه تذكرهيى داشته باشد ، و مولوى سيد محمد يوسفعلى خان گوپاموى كارپرداز پدر خود را واداشته است تا تذكرهء صبح گلشن را كه شامل 2024 ترجمه است بنام وى تأليف نمايد ، و پس از طبع و انتشار تذكرهء مزبور محمد مظفر حسين پسر هجده سالهء يوسفعلى خان مذكور برقابت و همچشمى پسران صديق حسن خان از پدر خويش خواسته است تا تذكرهيى هم بنام او بنويسد ، و وى تذكرهء روز روشن را كه از تذكرههاى سابق الذكر نسبة كاملتر و دقيقتر و شامل 2411 ترجمه است بنام فرزند خويش تأليف كرده است .
تذكرههاى مزبور به ترتيب در سالهاى 1293 / 1295 / 1297 در مطبع شاهجهانى بهوپال بطبع سنگى رسيده است .
25 - تذكرة الخواتين : تأليف محمد بن محمد رفيع ملكالكتاب شيرازى ، شرح شاعرههاى زبان فارسى و عربى و تركى ، چاپ بمبئى 1306 ه . ( تكملهء مترجم ، ص 17 ) .
ميرزا محمد ملكالكتاب شيرازى كتابفروش دزدى بوده كه هر كتابى به دستش
هامش
( 1 ) - اگر تأليف خود او باشد ، چه كه وى هم اعتماد السلطنهء عهد خويش بوده و با مشاغل سياسى كه داشته تأليفات زيادى از فقه و اصول و حديث و كلام و تفسير و طب و ادب به خود بسته است ، و شك نيست كه قسمت اعظم آنها را ديگران برايش نوشتهاند .